[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"suras-meta":3,"sura-50-alikhan":694,"$fADJKcUw3cLAv-xSCKIfV-E-cxnp_O_OciYguE7x8xvw":947},[4,12,20,27,34,41,48,54,61,68,74,80,86,93,100,107,114,120,127,134,140,147,154,161,168,175,182,189,196,203,210,217,223,230,236,242,248,255,260,266,273,279,286,292,299,304,310,316,322,328,333,339,344,350,356,361,368,374,380,385,390,396,401,407,412,418,424,430,436,441,447,452,458,463,469,474,480,485,490,496,502,508,514,519,525,530,536,542,547,552,558,564,570,575,581,587,592,598,603,608,614,620,626,632,638,644,650,656,662,667,672,677,682,688],{"id":5,"nameAr":6,"nameAz":7,"nameRu":8,"nameEn":9,"nameTransliteration":9,"type":10,"ayahCount":11},1,"سُورَةُ ٱلْفَاتِحَةِ","Əl-Fatihə","Аль-Фатиха","Al-Fatihah","meccan",7,{"id":13,"nameAr":14,"nameAz":15,"nameRu":16,"nameEn":17,"nameTransliteration":17,"type":18,"ayahCount":19},2,"سُورَةُ البَقَرَةِ","Əl-Bəqərə","Аль-Бакара","Al-Baqarah","medinan",286,{"id":21,"nameAr":22,"nameAz":23,"nameRu":24,"nameEn":25,"nameTransliteration":25,"type":18,"ayahCount":26},3,"سُورَةُ آلِ عِمۡرَانَ","Ali-İmran","Али Имран","Ali-Imran",200,{"id":28,"nameAr":29,"nameAz":30,"nameRu":31,"nameEn":32,"nameTransliteration":32,"type":18,"ayahCount":33},4,"سُورَةُ النِّسَاءِ","Ən-Nisa","Ан-Ниса","An-Nisa",176,{"id":35,"nameAr":36,"nameAz":37,"nameRu":38,"nameEn":39,"nameTransliteration":39,"type":18,"ayahCount":40},5,"سُورَةُ المَائـِدَةِ","Əl-Maidə","Аль-Маида","Al-Maidah",120,{"id":42,"nameAr":43,"nameAz":44,"nameRu":45,"nameEn":46,"nameTransliteration":46,"type":10,"ayahCount":47},6,"سُورَةُ الأَنۡعَامِ","Əl-Ənam","Аль-Анам","Al-Anam",165,{"id":11,"nameAr":49,"nameAz":50,"nameRu":51,"nameEn":52,"nameTransliteration":52,"type":10,"ayahCount":53},"سُورَةُ الأَعۡرَافِ","Əl-Əraf","Аль-Араф","Al-Araf",206,{"id":55,"nameAr":56,"nameAz":57,"nameRu":58,"nameEn":59,"nameTransliteration":59,"type":18,"ayahCount":60},8,"سُورَةُ الأَنفَالِ","Əl-Ənfal","Аль-Анфаль","Al-Anfal",75,{"id":62,"nameAr":63,"nameAz":64,"nameRu":65,"nameEn":66,"nameTransliteration":66,"type":18,"ayahCount":67},9,"سُورَةُ التَّوۡبَةِ","Ət-Tövbə","Ат-Тауба","At-Tawbah",129,{"id":69,"nameAr":70,"nameAz":71,"nameRu":72,"nameEn":71,"nameTransliteration":71,"type":10,"ayahCount":73},10,"سُورَةُ يُونُسَ","Yunus","Юнус",109,{"id":75,"nameAr":76,"nameAz":77,"nameRu":78,"nameEn":77,"nameTransliteration":77,"type":10,"ayahCount":79},11,"سُورَةُ هُودٍ","Hud","Худ",123,{"id":81,"nameAr":82,"nameAz":83,"nameRu":84,"nameEn":83,"nameTransliteration":83,"type":10,"ayahCount":85},12,"سُورَةُ يُوسُفَ","Yusuf","Юсуф",111,{"id":87,"nameAr":88,"nameAz":89,"nameRu":90,"nameEn":91,"nameTransliteration":91,"type":18,"ayahCount":92},13,"سُورَةُ الرَّعۡدِ","Ər-Rəd","Ар-Раад","Ar-Rad",43,{"id":94,"nameAr":95,"nameAz":96,"nameRu":97,"nameEn":98,"nameTransliteration":98,"type":10,"ayahCount":99},14,"سُورَةُ إِبۡرَاهِيمَ","İbrahim","Ибрахим","Ibrahim",52,{"id":101,"nameAr":102,"nameAz":103,"nameRu":104,"nameEn":105,"nameTransliteration":105,"type":10,"ayahCount":106},15,"سُورَةُ الحِجۡرِ","Əl-Hicr","Аль-Хиджр","Al-Hijr",99,{"id":108,"nameAr":109,"nameAz":110,"nameRu":111,"nameEn":112,"nameTransliteration":112,"type":10,"ayahCount":113},16,"سُورَةُ النَّحۡلِ","Ən-Nəhl","Ан-Нахль","An-Nahl",128,{"id":115,"nameAr":116,"nameAz":117,"nameRu":118,"nameEn":119,"nameTransliteration":119,"type":10,"ayahCount":85},17,"سُورَةُ الإِسۡرَاءِ","Əl-İsra","Аль-Исра","Al-Isra",{"id":121,"nameAr":122,"nameAz":123,"nameRu":124,"nameEn":125,"nameTransliteration":125,"type":10,"ayahCount":126},18,"سُورَةُ الكَهۡفِ","Əl-Kəhf","Аль-Кахф","Al-Kahf",110,{"id":128,"nameAr":129,"nameAz":130,"nameRu":131,"nameEn":132,"nameTransliteration":132,"type":10,"ayahCount":133},19,"سُورَةُ مَرۡيَمَ","Məryəm","Марьям","Maryam",98,{"id":135,"nameAr":136,"nameAz":137,"nameRu":138,"nameEn":137,"nameTransliteration":137,"type":10,"ayahCount":139},20,"سُورَةُ طه","Ta-Ha","Та Ха",135,{"id":141,"nameAr":142,"nameAz":143,"nameRu":144,"nameEn":145,"nameTransliteration":145,"type":10,"ayahCount":146},21,"سُورَةُ الأَنبِيَاءِ","Əl-Ənbiya","Аль-Анбийа","Al-Anbiya",112,{"id":148,"nameAr":149,"nameAz":150,"nameRu":151,"nameEn":152,"nameTransliteration":152,"type":18,"ayahCount":153},22,"سُورَةُ الحَجِّ","Əl-Həcc","Аль-Хадж","Al-Hajj",78,{"id":155,"nameAr":156,"nameAz":157,"nameRu":158,"nameEn":159,"nameTransliteration":159,"type":10,"ayahCount":160},23,"سُورَةُ المُؤۡمِنُونَ","Əl-Muminun","Аль-Муминун","Al-Muminun",118,{"id":162,"nameAr":163,"nameAz":164,"nameRu":165,"nameEn":166,"nameTransliteration":166,"type":18,"ayahCount":167},24,"سُورَةُ النُّورِ","Ən-Nur","Ан-Нур","An-Nur",64,{"id":169,"nameAr":170,"nameAz":171,"nameRu":172,"nameEn":173,"nameTransliteration":173,"type":10,"ayahCount":174},25,"سُورَةُ الفُرۡقَانِ","Əl-Furqan","Аль-Фуркан","Al-Furqan",77,{"id":176,"nameAr":177,"nameAz":178,"nameRu":179,"nameEn":180,"nameTransliteration":180,"type":10,"ayahCount":181},26,"سُورَةُ الشُّعَرَاءِ","Əş-Şuəra","Аш-Шуара","Ash-Shuara",227,{"id":183,"nameAr":184,"nameAz":185,"nameRu":186,"nameEn":187,"nameTransliteration":187,"type":10,"ayahCount":188},27,"سُورَةُ النَّمۡلِ","Ən-Nəml","Ан-Намль","An-Naml",93,{"id":190,"nameAr":191,"nameAz":192,"nameRu":193,"nameEn":194,"nameTransliteration":194,"type":10,"ayahCount":195},28,"سُورَةُ القَصَصِ","Əl-Qəsəs","Аль-Касас","Al-Qasas",88,{"id":197,"nameAr":198,"nameAz":199,"nameRu":200,"nameEn":201,"nameTransliteration":201,"type":10,"ayahCount":202},29,"سُورَةُ العَنكَبُوتِ","Əl-Ənkəbut","Аль-Анкабут","Al-Ankabut",69,{"id":204,"nameAr":205,"nameAz":206,"nameRu":207,"nameEn":208,"nameTransliteration":208,"type":10,"ayahCount":209},30,"سُورَةُ الرُّومِ","Ər-Rum","Ар-Рум","Ar-Rum",60,{"id":211,"nameAr":212,"nameAz":213,"nameRu":214,"nameEn":215,"nameTransliteration":215,"type":10,"ayahCount":216},31,"سُورَةُ لُقۡمَانَ","Loğman","Лукман","Luqman",34,{"id":218,"nameAr":219,"nameAz":220,"nameRu":221,"nameEn":222,"nameTransliteration":222,"type":10,"ayahCount":204},32,"سُورَةُ السَّجۡدَةِ","Əs-Səcdə","Ас-Саджда","As-Sajdah",{"id":224,"nameAr":225,"nameAz":226,"nameRu":227,"nameEn":228,"nameTransliteration":228,"type":18,"ayahCount":229},33,"سُورَةُ الأَحۡزَابِ","Əl-Əhzab","Аль-Ахзаб","Al-Ahzab",73,{"id":216,"nameAr":231,"nameAz":232,"nameRu":233,"nameEn":234,"nameTransliteration":234,"type":10,"ayahCount":235},"سُورَةُ سَبَإٍ","Səba","Саба","Saba",54,{"id":237,"nameAr":238,"nameAz":239,"nameRu":240,"nameEn":239,"nameTransliteration":239,"type":10,"ayahCount":241},35,"سُورَةُ فَاطِرٍ","Fatir","Фатир",45,{"id":243,"nameAr":244,"nameAz":245,"nameRu":246,"nameEn":245,"nameTransliteration":245,"type":10,"ayahCount":247},36,"سُورَةُ يسٓ","Ya-Sin","Йа Син",83,{"id":249,"nameAr":250,"nameAz":251,"nameRu":252,"nameEn":253,"nameTransliteration":253,"type":10,"ayahCount":254},37,"سُورَةُ الصَّافَّاتِ","Əs-Saffat","Ас-Саффат","As-Saffat",182,{"id":256,"nameAr":257,"nameAz":258,"nameRu":259,"nameEn":258,"nameTransliteration":258,"type":10,"ayahCount":195},38,"سُورَةُ صٓ","Sad","Сад",{"id":261,"nameAr":262,"nameAz":263,"nameRu":264,"nameEn":265,"nameTransliteration":265,"type":10,"ayahCount":60},39,"سُورَةُ الزُّمَرِ","Əz-Zumər","Аз-Зумар","Az-Zumar",{"id":267,"nameAr":268,"nameAz":269,"nameRu":270,"nameEn":271,"nameTransliteration":271,"type":10,"ayahCount":272},40,"سُورَةُ غَافِرٍ","Ğafir","Гафир","Ghafir",85,{"id":274,"nameAr":275,"nameAz":276,"nameRu":277,"nameEn":278,"nameTransliteration":278,"type":10,"ayahCount":235},41,"سُورَةُ فُصِّلَتۡ","Fussilət","Фуссилат","Fussilat",{"id":280,"nameAr":281,"nameAz":282,"nameRu":283,"nameEn":284,"nameTransliteration":284,"type":10,"ayahCount":285},42,"سُورَةُ الشُّورَىٰ","Əş-Şura","Аш-Шура","Ash-Shura",53,{"id":92,"nameAr":287,"nameAz":288,"nameRu":289,"nameEn":290,"nameTransliteration":290,"type":10,"ayahCount":291},"سُورَةُ الزُّخۡرُفِ","Əz-Zuxruf","Аз-Зухруф","Az-Zukhruf",89,{"id":293,"nameAr":294,"nameAz":295,"nameRu":296,"nameEn":297,"nameTransliteration":297,"type":10,"ayahCount":298},44,"سُورَةُ الدُّخَانِ","Əd-Duxan","Ад-Духан","Ad-Dukhan",59,{"id":241,"nameAr":300,"nameAz":301,"nameRu":302,"nameEn":303,"nameTransliteration":303,"type":10,"ayahCount":249},"سُورَةُ الجَاثِيَةِ","Əl-Casiyə","Аль-Джасийа","Al-Jathiyah",{"id":305,"nameAr":306,"nameAz":307,"nameRu":308,"nameEn":309,"nameTransliteration":309,"type":10,"ayahCount":237},46,"سُورَةُ الأَحۡقَافِ","Əl-Əhqaf","Аль-Ахкаф","Al-Ahqaf",{"id":311,"nameAr":312,"nameAz":313,"nameRu":314,"nameEn":315,"nameTransliteration":315,"type":18,"ayahCount":256},47,"سُورَةُ مُحَمَّدٍ","Muhəmməd","Мухаммад","Muhammad",{"id":317,"nameAr":318,"nameAz":319,"nameRu":320,"nameEn":321,"nameTransliteration":321,"type":18,"ayahCount":197},48,"سُورَةُ الفَتۡحِ","Əl-Fəth","Аль-Фатх","Al-Fath",{"id":323,"nameAr":324,"nameAz":325,"nameRu":326,"nameEn":327,"nameTransliteration":327,"type":18,"ayahCount":121},49,"سُورَةُ الحُجُرَاتِ","Əl-Hucurat","Аль-Худжурат","Al-Hujurat",{"id":329,"nameAr":330,"nameAz":331,"nameRu":332,"nameEn":331,"nameTransliteration":331,"type":10,"ayahCount":241},50,"سُورَةُ قٓ","Qaf","Каф",{"id":334,"nameAr":335,"nameAz":336,"nameRu":337,"nameEn":338,"nameTransliteration":338,"type":10,"ayahCount":209},51,"سُورَةُ الذَّارِيَاتِ","Əz-Zariyat","Аз-Зарийат","Adh-Dhariyat",{"id":99,"nameAr":340,"nameAz":341,"nameRu":342,"nameEn":343,"nameTransliteration":343,"type":10,"ayahCount":323},"سُورَةُ الطُّورِ","Ət-Tur","Ат-Тур","At-Tur",{"id":285,"nameAr":345,"nameAz":346,"nameRu":347,"nameEn":348,"nameTransliteration":348,"type":10,"ayahCount":349},"سُورَةُ النَّجۡمِ","Ən-Nəcm","Ан-Наджм","An-Najm",62,{"id":235,"nameAr":351,"nameAz":352,"nameRu":353,"nameEn":354,"nameTransliteration":354,"type":10,"ayahCount":355},"سُورَةُ القَمَرِ","Əl-Qəmər","Аль-Камар","Al-Qamar",55,{"id":355,"nameAr":357,"nameAz":358,"nameRu":359,"nameEn":360,"nameTransliteration":360,"type":18,"ayahCount":153},"سُورَةُ الرَّحۡمَٰن","Ər-Rəhman","Ар-Рахман","Ar-Rahman",{"id":362,"nameAr":363,"nameAz":364,"nameRu":365,"nameEn":366,"nameTransliteration":366,"type":10,"ayahCount":367},56,"سُورَةُ الوَاقِعَةِ","Əl-Vaqiə","Аль-Вакиа","Al-Waqiah",96,{"id":369,"nameAr":370,"nameAz":371,"nameRu":372,"nameEn":373,"nameTransliteration":373,"type":18,"ayahCount":197},57,"سُورَةُ الحَدِيدِ","Əl-Hədid","Аль-Хадид","Al-Hadid",{"id":375,"nameAr":376,"nameAz":377,"nameRu":378,"nameEn":379,"nameTransliteration":379,"type":18,"ayahCount":148},58,"سُورَةُ المُجَادلَةِ","Əl-Mucadilə","Аль-Муджадила","Al-Mujadilah",{"id":298,"nameAr":381,"nameAz":382,"nameRu":383,"nameEn":384,"nameTransliteration":384,"type":18,"ayahCount":162},"سُورَةُ الحَشۡرِ","Əl-Həşr","Аль-Хашр","Al-Hashr",{"id":209,"nameAr":386,"nameAz":387,"nameRu":388,"nameEn":389,"nameTransliteration":389,"type":18,"ayahCount":87},"سُورَةُ المُمۡتَحنَةِ","Əl-Mumtəhinə","Аль-Мумтахана","Al-Mumtahanah",{"id":391,"nameAr":392,"nameAz":393,"nameRu":394,"nameEn":395,"nameTransliteration":395,"type":18,"ayahCount":94},61,"سُورَةُ الصَّفِّ","Əs-Saff","Ас-Сафф","As-Saff",{"id":349,"nameAr":397,"nameAz":398,"nameRu":399,"nameEn":400,"nameTransliteration":400,"type":18,"ayahCount":75},"سُورَةُ الجُمُعَةِ","Əl-Cumuə","Аль-Джумуа","Al-Jumuah",{"id":402,"nameAr":403,"nameAz":404,"nameRu":405,"nameEn":406,"nameTransliteration":406,"type":18,"ayahCount":75},63,"سُورَةُ المُنَافِقُونَ","Əl-Munafiqun","Аль-Мунафикун","Al-Munafiqun",{"id":167,"nameAr":408,"nameAz":409,"nameRu":410,"nameEn":411,"nameTransliteration":411,"type":18,"ayahCount":121},"سُورَةُ التَّغَابُنِ","Ət-Təğabun","Ат-Тагабун","At-Taghabun",{"id":413,"nameAr":414,"nameAz":415,"nameRu":416,"nameEn":417,"nameTransliteration":417,"type":18,"ayahCount":81},65,"سُورَةُ الطَّلَاقِ","Ət-Talaq","Ат-Талак","At-Talaq",{"id":419,"nameAr":420,"nameAz":421,"nameRu":422,"nameEn":423,"nameTransliteration":423,"type":18,"ayahCount":81},66,"سُورَةُ التَّحۡرِيمِ","Ət-Təhrim","Ат-Тахрим","At-Tahrim",{"id":425,"nameAr":426,"nameAz":427,"nameRu":428,"nameEn":429,"nameTransliteration":429,"type":10,"ayahCount":204},67,"سُورَةُ المُلۡكِ","Əl-Mulk","Аль-Мульк","Al-Mulk",{"id":431,"nameAr":432,"nameAz":433,"nameRu":434,"nameEn":435,"nameTransliteration":435,"type":10,"ayahCount":99},68,"سُورَةُ القَلَمِ","Əl-Qələm","Аль-Калам","Al-Qalam",{"id":202,"nameAr":437,"nameAz":438,"nameRu":439,"nameEn":440,"nameTransliteration":440,"type":10,"ayahCount":99},"سُورَةُ الحَاقَّةِ","Əl-Haqqə","Аль-Хакка","Al-Haqqah",{"id":442,"nameAr":443,"nameAz":444,"nameRu":445,"nameEn":446,"nameTransliteration":446,"type":10,"ayahCount":293},70,"سُورَةُ المَعَارِجِ","Əl-Məaric","Аль-Мааридж","Al-Maarij",{"id":448,"nameAr":449,"nameAz":450,"nameRu":451,"nameEn":450,"nameTransliteration":450,"type":10,"ayahCount":190},71,"سُورَةُ نُوحٍ","Nuh","Нух",{"id":453,"nameAr":454,"nameAz":455,"nameRu":456,"nameEn":457,"nameTransliteration":457,"type":10,"ayahCount":190},72,"سُورَةُ الجِنِّ","Əl-Cinn","Аль-Джинн","Al-Jinn",{"id":229,"nameAr":459,"nameAz":460,"nameRu":461,"nameEn":462,"nameTransliteration":462,"type":10,"ayahCount":135},"سُورَةُ المُزَّمِّلِ","Əl-Muzzəmmil","Аль-Муззаммиль","Al-Muzzammil",{"id":464,"nameAr":465,"nameAz":466,"nameRu":467,"nameEn":468,"nameTransliteration":468,"type":10,"ayahCount":362},74,"سُورَةُ المُدَّثِّرِ","Əl-Muddəssir","Аль-Муддассир","Al-Muddaththir",{"id":60,"nameAr":470,"nameAz":471,"nameRu":472,"nameEn":473,"nameTransliteration":473,"type":10,"ayahCount":267},"سُورَةُ القِيَامَةِ","Əl-Qiyamə","Аль-Кийама","Al-Qiyamah",{"id":475,"nameAr":476,"nameAz":477,"nameRu":478,"nameEn":479,"nameTransliteration":479,"type":18,"ayahCount":211},76,"سُورَةُ الإِنسَانِ","Əl-İnsan","Аль-Инсан","Al-Insan",{"id":174,"nameAr":481,"nameAz":482,"nameRu":483,"nameEn":484,"nameTransliteration":484,"type":10,"ayahCount":329},"سُورَةُ المُرۡسَلَاتِ","Əl-Mursəlat","Аль-Мурсалат","Al-Mursalat",{"id":153,"nameAr":486,"nameAz":487,"nameRu":488,"nameEn":489,"nameTransliteration":489,"type":10,"ayahCount":267},"سُورَةُ النَّبَإِ","Ən-Nəbə","Ан-Наба","An-Naba",{"id":491,"nameAr":492,"nameAz":493,"nameRu":494,"nameEn":495,"nameTransliteration":495,"type":10,"ayahCount":305},79,"سُورَةُ النَّازِعَاتِ","Ən-Naziat","Ан-Назиат","An-Naziat",{"id":497,"nameAr":498,"nameAz":499,"nameRu":500,"nameEn":501,"nameTransliteration":501,"type":10,"ayahCount":280},80,"سُورَةُ عَبَسَ","Əbəsə","Абаса","Abasa",{"id":503,"nameAr":504,"nameAz":505,"nameRu":506,"nameEn":507,"nameTransliteration":507,"type":10,"ayahCount":197},81,"سُورَةُ التَّكۡوِيرِ","Ət-Təkvir","Ат-Таквир","At-Takwir",{"id":509,"nameAr":510,"nameAz":511,"nameRu":512,"nameEn":513,"nameTransliteration":513,"type":10,"ayahCount":128},82,"سُورَةُ الانفِطَارِ","Əl-İnfitar","Аль-Инфитар","Al-Infitar",{"id":247,"nameAr":515,"nameAz":516,"nameRu":517,"nameEn":518,"nameTransliteration":518,"type":10,"ayahCount":243},"سُورَةُ المُطَفِّفِينَ","Əl-Mutaffifin","Аль-Мутаффифин","Al-Mutaffifin",{"id":520,"nameAr":521,"nameAz":522,"nameRu":523,"nameEn":524,"nameTransliteration":524,"type":10,"ayahCount":169},84,"سُورَةُ الانشِقَاقِ","Əl-İnşiqaq","Аль-Иншикак","Al-Inshiqaq",{"id":272,"nameAr":526,"nameAz":527,"nameRu":528,"nameEn":529,"nameTransliteration":529,"type":10,"ayahCount":148},"سُورَةُ البُرُوجِ","Əl-Buruc","Аль-Бурудж","Al-Buruj",{"id":531,"nameAr":532,"nameAz":533,"nameRu":534,"nameEn":535,"nameTransliteration":535,"type":10,"ayahCount":115},86,"سُورَةُ الطَّارِقِ","Ət-Tariq","Ат-Тарик","At-Tariq",{"id":537,"nameAr":538,"nameAz":539,"nameRu":540,"nameEn":541,"nameTransliteration":541,"type":10,"ayahCount":128},87,"سُورَةُ الأَعۡلَىٰ","Əl-Əla","Аль-Аля","Al-Ala",{"id":195,"nameAr":543,"nameAz":544,"nameRu":545,"nameEn":546,"nameTransliteration":546,"type":10,"ayahCount":176},"سُورَةُ الغَاشِيَةِ","Əl-Ğaşiyə","Аль-Гашийа","Al-Ghashiyah",{"id":291,"nameAr":548,"nameAz":549,"nameRu":550,"nameEn":551,"nameTransliteration":551,"type":10,"ayahCount":204},"سُورَةُ الفَجۡرِ","Əl-Fəcr","Аль-Фаджр","Al-Fajr",{"id":553,"nameAr":554,"nameAz":555,"nameRu":556,"nameEn":557,"nameTransliteration":557,"type":10,"ayahCount":135},90,"سُورَةُ البَلَدِ","Əl-Bələd","Аль-Балад","Al-Balad",{"id":559,"nameAr":560,"nameAz":561,"nameRu":562,"nameEn":563,"nameTransliteration":563,"type":10,"ayahCount":101},91,"سُورَةُ الشَّمۡسِ","Əş-Şəms","Аш-Шамс","Ash-Shams",{"id":565,"nameAr":566,"nameAz":567,"nameRu":568,"nameEn":569,"nameTransliteration":569,"type":10,"ayahCount":141},92,"سُورَةُ اللَّيۡلِ","Əl-Leyl","Аль-Лайл","Al-Layl",{"id":188,"nameAr":571,"nameAz":572,"nameRu":573,"nameEn":574,"nameTransliteration":574,"type":10,"ayahCount":75},"سُورَةُ الضُّحَىٰ","Əd-Duha","Ад-Духа","Ad-Duha",{"id":576,"nameAr":577,"nameAz":578,"nameRu":579,"nameEn":580,"nameTransliteration":580,"type":10,"ayahCount":55},94,"سُورَةُ الشَّرۡحِ","Əş-Şərh","Аш-Шарх","Ash-Sharh",{"id":582,"nameAr":583,"nameAz":584,"nameRu":585,"nameEn":586,"nameTransliteration":586,"type":10,"ayahCount":55},95,"سُورَةُ التِّينِ","Ət-Tin","Ат-Тин","At-Tin",{"id":367,"nameAr":588,"nameAz":589,"nameRu":590,"nameEn":591,"nameTransliteration":591,"type":10,"ayahCount":128},"سُورَةُ العَلَقِ","Əl-Ələq","Аль-Алак","Al-Alaq",{"id":593,"nameAr":594,"nameAz":595,"nameRu":596,"nameEn":597,"nameTransliteration":597,"type":10,"ayahCount":35},97,"سُورَةُ القَدۡرِ","Əl-Qədr","Аль-Кадр","Al-Qadr",{"id":133,"nameAr":599,"nameAz":600,"nameRu":601,"nameEn":602,"nameTransliteration":602,"type":18,"ayahCount":55},"سُورَةُ البَيِّنَةِ","Əl-Beyyinə","Аль-Баййина","Al-Bayyinah",{"id":106,"nameAr":604,"nameAz":605,"nameRu":606,"nameEn":607,"nameTransliteration":607,"type":18,"ayahCount":55},"سُورَةُ الزَّلۡزَلَةِ","Əz-Zəlzələ","Аз-Залзала","Az-Zalzalah",{"id":609,"nameAr":610,"nameAz":611,"nameRu":612,"nameEn":613,"nameTransliteration":613,"type":10,"ayahCount":75},100,"سُورَةُ العَادِيَاتِ","Əl-Adiyat","Аль-Адийат","Al-Adiyat",{"id":615,"nameAr":616,"nameAz":617,"nameRu":618,"nameEn":619,"nameTransliteration":619,"type":10,"ayahCount":75},101,"سُورَةُ القَارِعَةِ","Əl-Qariə","Аль-Кариа","Al-Qariah",{"id":621,"nameAr":622,"nameAz":623,"nameRu":624,"nameEn":625,"nameTransliteration":625,"type":10,"ayahCount":55},102,"سُورَةُ التَّكَاثُرِ","Ət-Təkasur","Ат-Такасур","At-Takathur",{"id":627,"nameAr":628,"nameAz":629,"nameRu":630,"nameEn":631,"nameTransliteration":631,"type":10,"ayahCount":21},103,"سُورَةُ العَصۡرِ","Əl-Əsr","Аль-Аср","Al-Asr",{"id":633,"nameAr":634,"nameAz":635,"nameRu":636,"nameEn":637,"nameTransliteration":637,"type":10,"ayahCount":62},104,"سُورَةُ الهُمَزَةِ","Əl-Huməzə","Аль-Хумаза","Al-Humazah",{"id":639,"nameAr":640,"nameAz":641,"nameRu":642,"nameEn":643,"nameTransliteration":643,"type":10,"ayahCount":35},105,"سُورَةُ الفِيلِ","Əl-Fil","Аль-Филь","Al-Fil",{"id":645,"nameAr":646,"nameAz":647,"nameRu":648,"nameEn":649,"nameTransliteration":649,"type":10,"ayahCount":28},106,"سُورَةُ قُرَيۡشٍ","Qureyş","Курайш","Quraysh",{"id":651,"nameAr":652,"nameAz":653,"nameRu":654,"nameEn":655,"nameTransliteration":655,"type":10,"ayahCount":11},107,"سُورَةُ المَاعُونِ","Əl-Maun","Аль-Маун","Al-Maun",{"id":657,"nameAr":658,"nameAz":659,"nameRu":660,"nameEn":661,"nameTransliteration":661,"type":10,"ayahCount":21},108,"سُورَةُ الكَوۡثَرِ","Əl-Kövsər","Аль-Каусар","Al-Kawthar",{"id":73,"nameAr":663,"nameAz":664,"nameRu":665,"nameEn":666,"nameTransliteration":666,"type":10,"ayahCount":42},"سُورَةُ الكَافِرُونَ","Əl-Kafirun","Аль-Кафирун","Al-Kafirun",{"id":126,"nameAr":668,"nameAz":669,"nameRu":670,"nameEn":671,"nameTransliteration":671,"type":18,"ayahCount":21},"سُورَةُ النَّصۡرِ","Ən-Nəsr","Ан-Наср","An-Nasr",{"id":85,"nameAr":673,"nameAz":674,"nameRu":675,"nameEn":676,"nameTransliteration":676,"type":10,"ayahCount":35},"سُورَةُ المَسَدِ","Əl-Məsəd","Аль-Масад","Al-Masad",{"id":146,"nameAr":678,"nameAz":679,"nameRu":680,"nameEn":681,"nameTransliteration":681,"type":10,"ayahCount":28},"سُورَةُ الإِخۡلَاصِ","Əl-İxlas","Аль-Ихлас","Al-Ikhlas",{"id":683,"nameAr":684,"nameAz":685,"nameRu":686,"nameEn":687,"nameTransliteration":687,"type":10,"ayahCount":35},113,"سُورَةُ الفَلَقِ","Əl-Fələq","Аль-Фаляк","Al-Falaq",{"id":689,"nameAr":690,"nameAz":691,"nameRu":692,"nameEn":693,"nameTransliteration":693,"type":10,"ayahCount":42},114,"سُورَةُ النَّاسِ","Ən-Nas","Ан-Нас","An-Nas",{"sura":695,"meta":832},{"id":329,"nameAr":330,"nameAz":331,"nameRu":332,"nameEn":331,"nameTransliteration":331,"type":10,"ayahCount":241,"ayahs":696},[697,700,703,706,709,712,715,718,721,724,727,730,733,736,739,742,745,748,751,754,757,760,763,766,769,772,775,778,781,784,787,790,793,796,799,802,805,808,811,814,817,820,823,826,829],{"number":5,"arabic":698,"translation":699},"بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ قٓ ۚ وَٱلْقُرْءَانِ ٱلْمَجِيدِ","Qaf. Şərəfli Qurana and olsun!",{"number":13,"arabic":701,"translation":702},"بَلْ عَجِبُوٓا۟ أَن جَآءَهُم مُّنذِرٌۭ مِّنْهُمْ فَقَالَ ٱلْكَٰفِرُونَ هَٰذَا شَىْءٌ عَجِيبٌ","Onlara öz aralarından xəbərdarlıq edən bir peyğəmbər gəlməsinə təəccüb edən kafirlər dedilər: “Bu çox qəribə bir şeydir.",{"number":21,"arabic":704,"translation":705},"أَءِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَابًۭا ۖ ذَٰلِكَ رَجْعٌۢ بَعِيدٌۭ","Məgər biz ölüb torpağa qarışdıqdan sonra yenidən diriləcəyik? Bu, əlçatmaz bir qayıdışdır!”",{"number":28,"arabic":707,"translation":708},"قَدْ عَلِمْنَا مَا تَنقُصُ ٱلْأَرْضُ مِنْهُمْ ۖ وَعِندَنَا كِتَٰبٌ حَفِيظٌۢ","Həqiqətən, Biz yerin onlardan nəyi alıb əskiltdiyini bilirik. Bizdə hər şeyi qoruyan bir Kitab (Lövhi-məhfuz) vardır.",{"number":35,"arabic":710,"translation":711},"بَلْ كَذَّبُوا۟ بِٱلْحَقِّ لَمَّا جَآءَهُمْ فَهُمْ فِىٓ أَمْرٍۢ مَّرِيجٍ","Lakin həqiqət onlara məlum olduqda onu yalan hesab etdilər. İndi onlar çaşqın vəziyyətdədirlər.",{"number":42,"arabic":713,"translation":714},"أَفَلَمْ يَنظُرُوٓا۟ إِلَى ٱلسَّمَآءِ فَوْقَهُمْ كَيْفَ بَنَيْنَٰهَا وَزَيَّنَّٰهَا وَمَا لَهَا مِن فُرُوجٍۢ","Məgər onlar başları üstündəki göyə baxıb onu necə yaratdığımızı və necə bəzədiyimizi görmürlərmi? Orada heç bir yarıq da yoxdur.",{"number":11,"arabic":716,"translation":717},"وَٱلْأَرْضَ مَدَدْنَٰهَا وَأَلْقَيْنَا فِيهَا رَوَٰسِىَ وَأَنۢبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوْجٍۭ بَهِيجٍۢ","Biz yeri döşədik, orada möhkəm dağlar yerləşdirdik və gözoxşayan bitkilərin hər növündən yetişdirdik.",{"number":55,"arabic":719,"translation":720},"تَبْصِرَةًۭ وَذِكْرَىٰ لِكُلِّ عَبْدٍۢ مُّنِيبٍۢ","Bunu, Allaha üz tutan hər bir qul üçün ibrət və öyüd-nəsihət olsun deyə belə etdik.",{"number":62,"arabic":722,"translation":723},"وَنَزَّلْنَا مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءًۭ مُّبَٰرَكًۭا فَأَنۢبَتْنَا بِهِۦ جَنَّٰتٍۢ وَحَبَّ ٱلْحَصِيدِ","Biz göydən bərəkətli su endirdik, onunla bağlar və biçilən taxıl dənələri bitirdik.",{"number":69,"arabic":725,"translation":726},"وَٱلنَّخْلَ بَاسِقَٰتٍۢ لَّهَا طَلْعٌۭ نَّضِيدٌۭ","Eləcə də meyvələri salxım-salxım asılmış hündür xurma ağacları bitirdik.",{"number":75,"arabic":728,"translation":729},"رِّزْقًۭا لِّلْعِبَادِ ۖ وَأَحْيَيْنَا بِهِۦ بَلْدَةًۭ مَّيْتًۭا ۚ كَذَٰلِكَ ٱلْخُرُوجُ","Qullara ruzi olsun deyə belə etdik! Biz onunla ölü bir məmləkəti diriltdik. Dirilib qəbirdən çıxmaq da belədir.",{"number":81,"arabic":731,"translation":732},"كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوحٍۢ وَأَصْحَٰبُ ٱلرَّسِّ وَثَمُودُ","Onlardan əvvəl Nuh qövmü, Rəss əhli, Səmud tayfası elçiləri yalançı saydı.",{"number":87,"arabic":734,"translation":735},"وَعَادٌۭ وَفِرْعَوْنُ وَإِخْوَٰنُ لُوطٍۢ","Ad qövmü, Firon xalqı, Lut tayfası,",{"number":94,"arabic":737,"translation":738},"وَأَصْحَٰبُ ٱلْأَيْكَةِ وَقَوْمُ تُبَّعٍۢ ۚ كُلٌّۭ كَذَّبَ ٱلرُّسُلَ فَحَقَّ وَعِيدِ","Əykə əhli və Tubba qövmü – bunların hamısı elçiləri yalançı saydı və Mənim təhdidim gerçəkləşdi.",{"number":101,"arabic":740,"translation":741},"أَفَعَيِينَا بِٱلْخَلْقِ ٱلْأَوَّلِ ۚ بَلْ هُمْ فِى لَبْسٍۢ مِّنْ خَلْقٍۢ جَدِيدٍۢ","Məgər Biz ilk yaradılışdan zəiflədikmi? Xeyr! Onlar yeni yaradılış olan dirilmə barəsində şübhə içindədirlər.",{"number":108,"arabic":743,"translation":744},"وَلَقَدْ خَلَقْنَا ٱلْإِنسَٰنَ وَنَعْلَمُ مَا تُوَسْوِسُ بِهِۦ نَفْسُهُۥ ۖ وَنَحْنُ أَقْرَبُ إِلَيْهِ مِنْ حَبْلِ ٱلْوَرِيدِ","İnsanı Biz yaratdıq və nəfsinin ona nəyi vəsvəsə etdiyini də bilirik. Biz ona şah damarından da yaxınıq.",{"number":115,"arabic":746,"translation":747},"إِذْ يَتَلَقَّى ٱلْمُتَلَقِّيَانِ عَنِ ٱلْيَمِينِ وَعَنِ ٱلشِّمَالِ قَعِيدٌۭ","Sağında və solunda iki mələk oturub onun əməllərini qeydə alır.",{"number":121,"arabic":749,"translation":750},"مَّا يَلْفِظُ مِن قَوْلٍ إِلَّا لَدَيْهِ رَقِيبٌ عَتِيدٌۭ","Dediyi elə bir söz yoxdur ki, onu yazmaq üçün yanında hazır durmuş gözətçi olmasın.",{"number":128,"arabic":752,"translation":753},"وَجَآءَتْ سَكْرَةُ ٱلْمَوْتِ بِٱلْحَقِّ ۖ ذَٰلِكَ مَا كُنتَ مِنْهُ تَحِيدُ","Ölüm bihuşluğu həqiqətən gələcəkdir. Ey insan! Bu sənin uzaq qaçdığın şeydir.",{"number":135,"arabic":755,"translation":756},"وَنُفِخَ فِى ٱلصُّورِ ۚ ذَٰلِكَ يَوْمُ ٱلْوَعِيدِ","Sur üfürüləcəkdir. Bu, vəd olunmuş təhdid günüdür.",{"number":141,"arabic":758,"translation":759},"وَجَآءَتْ كُلُّ نَفْسٍۢ مَّعَهَا سَآئِقٌۭ وَشَهِيدٌۭ","Hər kəs onu qova-qova məhşərə gətirənlə və bir də əməllərinə şahidlik edənlə birlikdə gələcəkdir.",{"number":148,"arabic":761,"translation":762},"لَّقَدْ كُنتَ فِى غَفْلَةٍۢ مِّنْ هَٰذَا فَكَشَفْنَا عَنكَ غِطَآءَكَ فَبَصَرُكَ ٱلْيَوْمَ حَدِيدٌۭ","Sən bunun (bu günün) haqqında qəflət içində idin. Amma Biz pərdəni sənin üzündən qaldırdıq. Sən bu gün çox yaxşı görürsən!”",{"number":155,"arabic":764,"translation":765},"وَقَالَ قَرِينُهُۥ هَٰذَا مَا لَدَىَّ عَتِيدٌ","Yoldaşı (şahid mələk) deyəcəkdir: “Bu yanımdakı hazırdır!”",{"number":162,"arabic":767,"translation":768},"أَلْقِيَا فِى جَهَنَّمَ كُلَّ كَفَّارٍ عَنِيدٍۢ","Allah əmr edib deyəcək: “Atın Cəhənnəmə hər bir inadcıl kafiri,",{"number":169,"arabic":770,"translation":771},"مَّنَّاعٍۢ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍۢ مُّرِيبٍ","xeyrə mane olanı, azğınlaşıb həddi aşanı, şübhə edəni,",{"number":176,"arabic":773,"translation":774},"ٱلَّذِى جَعَلَ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَ فَأَلْقِيَاهُ فِى ٱلْعَذَابِ ٱلشَّدِيدِ","başqa bir məbudu Allaha tay tutanı. Atın onu şiddətli əzabın içinə!”",{"number":183,"arabic":776,"translation":777},"۞ قَالَ قَرِينُهُۥ رَبَّنَا مَآ أَطْغَيْتُهُۥ وَلَٰكِن كَانَ فِى ضَلَٰلٍۭ بَعِيدٍۢ","Yoldaşı (şeytan) deyəcəkdir: “Ey Rəbbimiz! Onu mən yoldan çıxartmadım, əksinə, o özü dərin azğınlıq içində idi!”",{"number":190,"arabic":779,"translation":780},"قَالَ لَا تَخْتَصِمُوا۟ لَدَىَّ وَقَدْ قَدَّمْتُ إِلَيْكُم بِٱلْوَعِيدِ","Allah deyəcəkdir: “Mənim hüzurumda höcətləşməyin. Mən əvvəlcədən sizi xəbərdar etmişdim.",{"number":197,"arabic":782,"translation":783},"مَا يُبَدَّلُ ٱلْقَوْلُ لَدَىَّ وَمَآ أَنَا۠ بِظَلَّٰمٍۢ لِّلْعَبِيدِ","Mənim Sözüm dəyişməzdir. Mən bəndələrə zülm edən deyiləm!”",{"number":204,"arabic":785,"translation":786},"يَوْمَ نَقُولُ لِجَهَنَّمَ هَلِ ٱمْتَلَأْتِ وَتَقُولُ هَلْ مِن مَّزِيدٍۢ","O gün Biz Cəhənnəmə: “Doldunmu?”– deyəcəyik. O isə: “Yenə varmı?”– deyəcəkdir.",{"number":211,"arabic":788,"translation":789},"وَأُزْلِفَتِ ٱلْجَنَّةُ لِلْمُتَّقِينَ غَيْرَ بَعِيدٍ","Cənnət müttəqilərə yaxınlaşdırılacaq, onlardan uzaqda olmayacaqdır.",{"number":218,"arabic":791,"translation":792},"هَٰذَا مَا تُوعَدُونَ لِكُلِّ أَوَّابٍ حَفِيظٍۢ","Budur sizə vəd edilən Cənnət! O, hər bir tövbə edib Allaha üz tutan, Onun əmrinə riayət edən,",{"number":224,"arabic":794,"translation":795},"مَّنْ خَشِىَ ٱلرَّحْمَٰنَ بِٱلْغَيْبِ وَجَآءَ بِقَلْبٍۢ مُّنِيبٍ","Mərhəmətli Allahdan Onu görmədən qorxan və Allaha yönəlmiş qəlblə gələn kimsələr üçündür.",{"number":216,"arabic":797,"translation":798},"ٱدْخُلُوهَا بِسَلَٰمٍۢ ۖ ذَٰلِكَ يَوْمُ ٱلْخُلُودِ","Ora sağ-salamat daxil olun! Bu, Əbədiyyət günüdür.",{"number":237,"arabic":800,"translation":801},"لَهُم مَّا يَشَآءُونَ فِيهَا وَلَدَيْنَا مَزِيدٌۭ","Orada onlar üçün istədikləri hər şey hazırlanmışdır. Üstəlik hüzurumuzda bundan da artığı Allahı görmək vardır.",{"number":243,"arabic":803,"translation":804},"وَكَمْ أَهْلَكْنَا قَبْلَهُم مِّن قَرْنٍ هُمْ أَشَدُّ مِنْهُم بَطْشًۭا فَنَقَّبُوا۟ فِى ٱلْبِلَٰدِ هَلْ مِن مَّحِيصٍ","Biz onlardan əvvəl özlərindən daha qüvvətli neçə-neçə nəsilləri məhv etdik. Onlar diyarbədiyar gəzib dolaşırdılar. Məgər əzabdan qaçıb qurtara bildilərmi?”",{"number":249,"arabic":806,"translation":807},"إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَذِكْرَىٰ لِمَن كَانَ لَهُۥ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى ٱلسَّمْعَ وَهُوَ شَهِيدٌۭ","Həqiqətən, bunda həssas qəlbi olan, hazır durub diqqətlə qulaq asan kimsə üçün ibrət vardır.",{"number":256,"arabic":809,"translation":810},"وَلَقَدْ خَلَقْنَا ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا فِى سِتَّةِ أَيَّامٍۢ وَمَا مَسَّنَا مِن لُّغُوبٍۢ","Biz göyləri, yeri və onların arasında olanları altı gündə yaratdıq və Bizə heç bir yorğunluq üz vermədi.",{"number":261,"arabic":812,"translation":813},"فَٱصْبِرْ عَلَىٰ مَا يَقُولُونَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوعِ ٱلشَّمْسِ وَقَبْلَ ٱلْغُرُوبِ","Sən onların dediklərinə səbir et! Gün doğmamışdan əvvəl və batmamışdan əvvəl Rəbbini həmd ilə təriflə!",{"number":267,"arabic":815,"translation":816},"وَمِنَ ٱلَّيْلِ فَسَبِّحْهُ وَأَدْبَٰرَ ٱلسُّجُودِ","Gecənin bir vaxtında və səcdələrdən sonra Onun şəninə təriflər de!",{"number":274,"arabic":818,"translation":819},"وَٱسْتَمِعْ يَوْمَ يُنَادِ ٱلْمُنَادِ مِن مَّكَانٍۢ قَرِيبٍۢ","Dinlə ey Peyğəmbər! O gün carçı yaxın bir yerdən çağıracaqdır.",{"number":280,"arabic":821,"translation":822},"يَوْمَ يَسْمَعُونَ ٱلصَّيْحَةَ بِٱلْحَقِّ ۚ ذَٰلِكَ يَوْمُ ٱلْخُرُوجِ","O gün onlar bu səsi gerçəkdən eşidəcəklər. Bu, qəbirlərdən çıxma günüdür.",{"number":92,"arabic":824,"translation":825},"إِنَّا نَحْنُ نُحْىِۦ وَنُمِيتُ وَإِلَيْنَا ٱلْمَصِيرُ","Şübhəsiz ki, dirildən də, öldürən də Bizik. Dönüş də yalnız Bizədir.",{"number":293,"arabic":827,"translation":828},"يَوْمَ تَشَقَّقُ ٱلْأَرْضُ عَنْهُمْ سِرَاعًۭا ۚ ذَٰلِكَ حَشْرٌ عَلَيْنَا يَسِيرٌۭ","O gün yer onlardan ötrü yarılacaq, onlar sürətlə carçıya doğru çıxacaqlar. Beləcə, onları bir yerə yığmaq Bizim üçün asandır.",{"number":241,"arabic":830,"translation":831},"نَّحْنُ أَعْلَمُ بِمَا يَقُولُونَ ۖ وَمَآ أَنتَ عَلَيْهِم بِجَبَّارٍۢ ۖ فَذَكِّرْ بِٱلْقُرْءَانِ مَن يَخَافُ وَعِيدِ","Biz onların nə dediklərini yaxşı bilirik. Sən onları məcbur edən deyilsən. Sən Mənim təhdidimdən qorxanlara Quranla öyüd-nəsihət ver!",[833,834,835,836,837,838,839,840,841,842,843,844,845,846,847,848,849,850,851,852,853,854,855,856,857,858,859,860,861,862,863,864,865,866,867,868,869,870,871,872,873,874,875,876,877,878,879,880,881,882,883,884,885,886,887,888,889,890,891,892,893,894,895,896,897,898,899,900,901,902,903,904,905,906,907,908,909,910,911,912,913,914,915,916,917,918,919,920,921,922,923,924,925,926,927,928,929,930,931,932,933,934,935,936,937,938,939,940,941,942,943,944,945,946],{"id":5,"nameAr":6,"nameAz":7,"nameRu":8,"nameEn":9,"nameTransliteration":9,"type":10,"ayahCount":11},{"id":13,"nameAr":14,"nameAz":15,"nameRu":16,"nameEn":17,"nameTransliteration":17,"type":18,"ayahCount":19},{"id":21,"nameAr":22,"nameAz":23,"nameRu":24,"nameEn":25,"nameTransliteration":25,"type":18,"ayahCount":26},{"id":28,"nameAr":29,"nameAz":30,"nameRu":31,"nameEn":32,"nameTransliteration":32,"type":18,"ayahCount":33},{"id":35,"nameAr":36,"nameAz":37,"nameRu":38,"nameEn":39,"nameTransliteration":39,"type":18,"ayahCount":40},{"id":42,"nameAr":43,"nameAz":44,"nameRu":45,"nameEn":46,"nameTransliteration":46,"type":10,"ayahCount":47},{"id":11,"nameAr":49,"nameAz":50,"nameRu":51,"nameEn":52,"nameTransliteration":52,"type":10,"ayahCount":53},{"id":55,"nameAr":56,"nameAz":57,"nameRu":58,"nameEn":59,"nameTransliteration":59,"type":18,"ayahCount":60},{"id":62,"nameAr":63,"nameAz":64,"nameRu":65,"nameEn":66,"nameTransliteration":66,"type":18,"ayahCount":67},{"id":69,"nameAr":70,"nameAz":71,"nameRu":72,"nameEn":71,"nameTransliteration":71,"type":10,"ayahCount":73},{"id":75,"nameAr":76,"nameAz":77,"nameRu":78,"nameEn":77,"nameTransliteration":77,"type":10,"ayahCount":79},{"id":81,"nameAr":82,"nameAz":83,"nameRu":84,"nameEn":83,"nameTransliteration":83,"type":10,"ayahCount":85},{"id":87,"nameAr":88,"nameAz":89,"nameRu":90,"nameEn":91,"nameTransliteration":91,"type":18,"ayahCount":92},{"id":94,"nameAr":95,"nameAz":96,"nameRu":97,"nameEn":98,"nameTransliteration":98,"type":10,"ayahCount":99},{"id":101,"nameAr":102,"nameAz":103,"nameRu":104,"nameEn":105,"nameTransliteration":105,"type":10,"ayahCount":106},{"id":108,"nameAr":109,"nameAz":110,"nameRu":111,"nameEn":112,"nameTransliteration":112,"type":10,"ayahCount":113},{"id":115,"nameAr":116,"nameAz":117,"nameRu":118,"nameEn":119,"nameTransliteration":119,"type":10,"ayahCount":85},{"id":121,"nameAr":122,"nameAz":123,"nameRu":124,"nameEn":125,"nameTransliteration":125,"type":10,"ayahCount":126},{"id":128,"nameAr":129,"nameAz":130,"nameRu":131,"nameEn":132,"nameTransliteration":132,"type":10,"ayahCount":133},{"id":135,"nameAr":136,"nameAz":137,"nameRu":138,"nameEn":137,"nameTransliteration":137,"type":10,"ayahCount":139},{"id":141,"nameAr":142,"nameAz":143,"nameRu":144,"nameEn":145,"nameTransliteration":145,"type":10,"ayahCount":146},{"id":148,"nameAr":149,"nameAz":150,"nameRu":151,"nameEn":152,"nameTransliteration":152,"type":18,"ayahCount":153},{"id":155,"nameAr":156,"nameAz":157,"nameRu":158,"nameEn":159,"nameTransliteration":159,"type":10,"ayahCount":160},{"id":162,"nameAr":163,"nameAz":164,"nameRu":165,"nameEn":166,"nameTransliteration":166,"type":18,"ayahCount":167},{"id":169,"nameAr":170,"nameAz":171,"nameRu":172,"nameEn":173,"nameTransliteration":173,"type":10,"ayahCount":174},{"id":176,"nameAr":177,"nameAz":178,"nameRu":179,"nameEn":180,"nameTransliteration":180,"type":10,"ayahCount":181},{"id":183,"nameAr":184,"nameAz":185,"nameRu":186,"nameEn":187,"nameTransliteration":187,"type":10,"ayahCount":188},{"id":190,"nameAr":191,"nameAz":192,"nameRu":193,"nameEn":194,"nameTransliteration":194,"type":10,"ayahCount":195},{"id":197,"nameAr":198,"nameAz":199,"nameRu":200,"nameEn":201,"nameTransliteration":201,"type":10,"ayahCount":202},{"id":204,"nameAr":205,"nameAz":206,"nameRu":207,"nameEn":208,"nameTransliteration":208,"type":10,"ayahCount":209},{"id":211,"nameAr":212,"nameAz":213,"nameRu":214,"nameEn":215,"nameTransliteration":215,"type":10,"ayahCount":216},{"id":218,"nameAr":219,"nameAz":220,"nameRu":221,"nameEn":222,"nameTransliteration":222,"type":10,"ayahCount":204},{"id":224,"nameAr":225,"nameAz":226,"nameRu":227,"nameEn":228,"nameTransliteration":228,"type":18,"ayahCount":229},{"id":216,"nameAr":231,"nameAz":232,"nameRu":233,"nameEn":234,"nameTransliteration":234,"type":10,"ayahCount":235},{"id":237,"nameAr":238,"nameAz":239,"nameRu":240,"nameEn":239,"nameTransliteration":239,"type":10,"ayahCount":241},{"id":243,"nameAr":244,"nameAz":245,"nameRu":246,"nameEn":245,"nameTransliteration":245,"type":10,"ayahCount":247},{"id":249,"nameAr":250,"nameAz":251,"nameRu":252,"nameEn":253,"nameTransliteration":253,"type":10,"ayahCount":254},{"id":256,"nameAr":257,"nameAz":258,"nameRu":259,"nameEn":258,"nameTransliteration":258,"type":10,"ayahCount":195},{"id":261,"nameAr":262,"nameAz":263,"nameRu":264,"nameEn":265,"nameTransliteration":265,"type":10,"ayahCount":60},{"id":267,"nameAr":268,"nameAz":269,"nameRu":270,"nameEn":271,"nameTransliteration":271,"type":10,"ayahCount":272},{"id":274,"nameAr":275,"nameAz":276,"nameRu":277,"nameEn":278,"nameTransliteration":278,"type":10,"ayahCount":235},{"id":280,"nameAr":281,"nameAz":282,"nameRu":283,"nameEn":284,"nameTransliteration":284,"type":10,"ayahCount":285},{"id":92,"nameAr":287,"nameAz":288,"nameRu":289,"nameEn":290,"nameTransliteration":290,"type":10,"ayahCount":291},{"id":293,"nameAr":294,"nameAz":295,"nameRu":296,"nameEn":297,"nameTransliteration":297,"type":10,"ayahCount":298},{"id":241,"nameAr":300,"nameAz":301,"nameRu":302,"nameEn":303,"nameTransliteration":303,"type":10,"ayahCount":249},{"id":305,"nameAr":306,"nameAz":307,"nameRu":308,"nameEn":309,"nameTransliteration":309,"type":10,"ayahCount":237},{"id":311,"nameAr":312,"nameAz":313,"nameRu":314,"nameEn":315,"nameTransliteration":315,"type":18,"ayahCount":256},{"id":317,"nameAr":318,"nameAz":319,"nameRu":320,"nameEn":321,"nameTransliteration":321,"type":18,"ayahCount":197},{"id":323,"nameAr":324,"nameAz":325,"nameRu":326,"nameEn":327,"nameTransliteration":327,"type":18,"ayahCount":121},{"id":329,"nameAr":330,"nameAz":331,"nameRu":332,"nameEn":331,"nameTransliteration":331,"type":10,"ayahCount":241},{"id":334,"nameAr":335,"nameAz":336,"nameRu":337,"nameEn":338,"nameTransliteration":338,"type":10,"ayahCount":209},{"id":99,"nameAr":340,"nameAz":341,"nameRu":342,"nameEn":343,"nameTransliteration":343,"type":10,"ayahCount":323},{"id":285,"nameAr":345,"nameAz":346,"nameRu":347,"nameEn":348,"nameTransliteration":348,"type":10,"ayahCount":349},{"id":235,"nameAr":351,"nameAz":352,"nameRu":353,"nameEn":354,"nameTransliteration":354,"type":10,"ayahCount":355},{"id":355,"nameAr":357,"nameAz":358,"nameRu":359,"nameEn":360,"nameTransliteration":360,"type":18,"ayahCount":153},{"id":362,"nameAr":363,"nameAz":364,"nameRu":365,"nameEn":366,"nameTransliteration":366,"type":10,"ayahCount":367},{"id":369,"nameAr":370,"nameAz":371,"nameRu":372,"nameEn":373,"nameTransliteration":373,"type":18,"ayahCount":197},{"id":375,"nameAr":376,"nameAz":377,"nameRu":378,"nameEn":379,"nameTransliteration":379,"type":18,"ayahCount":148},{"id":298,"nameAr":381,"nameAz":382,"nameRu":383,"nameEn":384,"nameTransliteration":384,"type":18,"ayahCount":162},{"id":209,"nameAr":386,"nameAz":387,"nameRu":388,"nameEn":389,"nameTransliteration":389,"type":18,"ayahCount":87},{"id":391,"nameAr":392,"nameAz":393,"nameRu":394,"nameEn":395,"nameTransliteration":395,"type":18,"ayahCount":94},{"id":349,"nameAr":397,"nameAz":398,"nameRu":399,"nameEn":400,"nameTransliteration":400,"type":18,"ayahCount":75},{"id":402,"nameAr":403,"nameAz":404,"nameRu":405,"nameEn":406,"nameTransliteration":406,"type":18,"ayahCount":75},{"id":167,"nameAr":408,"nameAz":409,"nameRu":410,"nameEn":411,"nameTransliteration":411,"type":18,"ayahCount":121},{"id":413,"nameAr":414,"nameAz":415,"nameRu":416,"nameEn":417,"nameTransliteration":417,"type":18,"ayahCount":81},{"id":419,"nameAr":420,"nameAz":421,"nameRu":422,"nameEn":423,"nameTransliteration":423,"type":18,"ayahCount":81},{"id":425,"nameAr":426,"nameAz":427,"nameRu":428,"nameEn":429,"nameTransliteration":429,"type":10,"ayahCount":204},{"id":431,"nameAr":432,"nameAz":433,"nameRu":434,"nameEn":435,"nameTransliteration":435,"type":10,"ayahCount":99},{"id":202,"nameAr":437,"nameAz":438,"nameRu":439,"nameEn":440,"nameTransliteration":440,"type":10,"ayahCount":99},{"id":442,"nameAr":443,"nameAz":444,"nameRu":445,"nameEn":446,"nameTransliteration":446,"type":10,"ayahCount":293},{"id":448,"nameAr":449,"nameAz":450,"nameRu":451,"nameEn":450,"nameTransliteration":450,"type":10,"ayahCount":190},{"id":453,"nameAr":454,"nameAz":455,"nameRu":456,"nameEn":457,"nameTransliteration":457,"type":10,"ayahCount":190},{"id":229,"nameAr":459,"nameAz":460,"nameRu":461,"nameEn":462,"nameTransliteration":462,"type":10,"ayahCount":135},{"id":464,"nameAr":465,"nameAz":466,"nameRu":467,"nameEn":468,"nameTransliteration":468,"type":10,"ayahCount":362},{"id":60,"nameAr":470,"nameAz":471,"nameRu":472,"nameEn":473,"nameTransliteration":473,"type":10,"ayahCount":267},{"id":475,"nameAr":476,"nameAz":477,"nameRu":478,"nameEn":479,"nameTransliteration":479,"type":18,"ayahCount":211},{"id":174,"nameAr":481,"nameAz":482,"nameRu":483,"nameEn":484,"nameTransliteration":484,"type":10,"ayahCount":329},{"id":153,"nameAr":486,"nameAz":487,"nameRu":488,"nameEn":489,"nameTransliteration":489,"type":10,"ayahCount":267},{"id":491,"nameAr":492,"nameAz":493,"nameRu":494,"nameEn":495,"nameTransliteration":495,"type":10,"ayahCount":305},{"id":497,"nameAr":498,"nameAz":499,"nameRu":500,"nameEn":501,"nameTransliteration":501,"type":10,"ayahCount":280},{"id":503,"nameAr":504,"nameAz":505,"nameRu":506,"nameEn":507,"nameTransliteration":507,"type":10,"ayahCount":197},{"id":509,"nameAr":510,"nameAz":511,"nameRu":512,"nameEn":513,"nameTransliteration":513,"type":10,"ayahCount":128},{"id":247,"nameAr":515,"nameAz":516,"nameRu":517,"nameEn":518,"nameTransliteration":518,"type":10,"ayahCount":243},{"id":520,"nameAr":521,"nameAz":522,"nameRu":523,"nameEn":524,"nameTransliteration":524,"type":10,"ayahCount":169},{"id":272,"nameAr":526,"nameAz":527,"nameRu":528,"nameEn":529,"nameTransliteration":529,"type":10,"ayahCount":148},{"id":531,"nameAr":532,"nameAz":533,"nameRu":534,"nameEn":535,"nameTransliteration":535,"type":10,"ayahCount":115},{"id":537,"nameAr":538,"nameAz":539,"nameRu":540,"nameEn":541,"nameTransliteration":541,"type":10,"ayahCount":128},{"id":195,"nameAr":543,"nameAz":544,"nameRu":545,"nameEn":546,"nameTransliteration":546,"type":10,"ayahCount":176},{"id":291,"nameAr":548,"nameAz":549,"nameRu":550,"nameEn":551,"nameTransliteration":551,"type":10,"ayahCount":204},{"id":553,"nameAr":554,"nameAz":555,"nameRu":556,"nameEn":557,"nameTransliteration":557,"type":10,"ayahCount":135},{"id":559,"nameAr":560,"nameAz":561,"nameRu":562,"nameEn":563,"nameTransliteration":563,"type":10,"ayahCount":101},{"id":565,"nameAr":566,"nameAz":567,"nameRu":568,"nameEn":569,"nameTransliteration":569,"type":10,"ayahCount":141},{"id":188,"nameAr":571,"nameAz":572,"nameRu":573,"nameEn":574,"nameTransliteration":574,"type":10,"ayahCount":75},{"id":576,"nameAr":577,"nameAz":578,"nameRu":579,"nameEn":580,"nameTransliteration":580,"type":10,"ayahCount":55},{"id":582,"nameAr":583,"nameAz":584,"nameRu":585,"nameEn":586,"nameTransliteration":586,"type":10,"ayahCount":55},{"id":367,"nameAr":588,"nameAz":589,"nameRu":590,"nameEn":591,"nameTransliteration":591,"type":10,"ayahCount":128},{"id":593,"nameAr":594,"nameAz":595,"nameRu":596,"nameEn":597,"nameTransliteration":597,"type":10,"ayahCount":35},{"id":133,"nameAr":599,"nameAz":600,"nameRu":601,"nameEn":602,"nameTransliteration":602,"type":18,"ayahCount":55},{"id":106,"nameAr":604,"nameAz":605,"nameRu":606,"nameEn":607,"nameTransliteration":607,"type":18,"ayahCount":55},{"id":609,"nameAr":610,"nameAz":611,"nameRu":612,"nameEn":613,"nameTransliteration":613,"type":10,"ayahCount":75},{"id":615,"nameAr":616,"nameAz":617,"nameRu":618,"nameEn":619,"nameTransliteration":619,"type":10,"ayahCount":75},{"id":621,"nameAr":622,"nameAz":623,"nameRu":624,"nameEn":625,"nameTransliteration":625,"type":10,"ayahCount":55},{"id":627,"nameAr":628,"nameAz":629,"nameRu":630,"nameEn":631,"nameTransliteration":631,"type":10,"ayahCount":21},{"id":633,"nameAr":634,"nameAz":635,"nameRu":636,"nameEn":637,"nameTransliteration":637,"type":10,"ayahCount":62},{"id":639,"nameAr":640,"nameAz":641,"nameRu":642,"nameEn":643,"nameTransliteration":643,"type":10,"ayahCount":35},{"id":645,"nameAr":646,"nameAz":647,"nameRu":648,"nameEn":649,"nameTransliteration":649,"type":10,"ayahCount":28},{"id":651,"nameAr":652,"nameAz":653,"nameRu":654,"nameEn":655,"nameTransliteration":655,"type":10,"ayahCount":11},{"id":657,"nameAr":658,"nameAz":659,"nameRu":660,"nameEn":661,"nameTransliteration":661,"type":10,"ayahCount":21},{"id":73,"nameAr":663,"nameAz":664,"nameRu":665,"nameEn":666,"nameTransliteration":666,"type":10,"ayahCount":42},{"id":126,"nameAr":668,"nameAz":669,"nameRu":670,"nameEn":671,"nameTransliteration":671,"type":18,"ayahCount":21},{"id":85,"nameAr":673,"nameAz":674,"nameRu":675,"nameEn":676,"nameTransliteration":676,"type":10,"ayahCount":35},{"id":146,"nameAr":678,"nameAz":679,"nameRu":680,"nameEn":681,"nameTransliteration":681,"type":10,"ayahCount":28},{"id":683,"nameAr":684,"nameAz":685,"nameRu":686,"nameEn":687,"nameTransliteration":687,"type":10,"ayahCount":35},{"id":689,"nameAr":690,"nameAz":691,"nameRu":692,"nameEn":693,"nameTransliteration":693,"type":10,"ayahCount":42},{"edition":948,"sura":329,"blocks":949},"saadi-az",[950,952,954,956,958,960,962,964,966,968,970,972,974,976,978,980,982,984,986,988,990,992,994,996,998,1000,1002,1004,1006,1008,1010,1012,1014,1016,1018],{"from":5,"to":5,"text":951},"Fövqəluca Şərəfli Qurana – ayələri böyük və dərin məna daşıyan Kitaba and içir. Bu ayələr insanlara çoxlu nemət gətirir və onların xeyir-dua sahibi olmalarına səbəb olur.\n\nHər bir şeyə şan-şöhrət gətirən onun gözəl və ecazkar keyfiyyətləridir. Şərəfli Quran isə bu ada hər şeydən daha çox layiqdir. Bu – Fövqəluca Allahın Sözüdür və onda keçmiş və gələcək nəsillərin bilikləri öz inikasını tapmışdır. Quran bəlağət və kamil müddəalarla doludur, onun hecası gözəldir, mənaları isə dərin və hikmətlidir. Bütün bunlar Allahın qullarını onun hökümlərini mükəmməl surətdə yerinə yetirməyə səfərbər etməli, ləngimədən ona itaət göstərməyə yönəltməli və onları, belə əzəmətli bir nemətə görə Rəbbə minnətdarlıq bildiməyə sövq etməlidir. Lakin insanların əksəriyyəti Onun göstərdiyi misilsiz neməti dəyərləndirə bilmirlər və buna görə sonra O (Pak və Müqəddəs), belə buyurur:",{"from":13,"to":13,"text":953},"Müşriklər, onları zərər verən hər şeydən çəkinməyə və fayda verən işləri görməyə çağıran Allahın Elçisinin (ona Allahın salavatı və salamı olsun!) onların yanına gəlməsinə təəccüblənmişdilər. Bu nəsihətçi – onlardan biri idi: onlar onunla (s.ə.s.) görüşə bilər, ondan təlimi haqqında öyrənə bilər və onun doğruçuluğuna əmin ola bilərdilər.\n\nHəqiqətən, onlar təəccüblənilməsi lazım gəlməyən bir şeyə təəccüb edirdilər. Əksinə, qəribədir ki, bəs insanların ağlı necə olmuşdu ki, onlar belə adi şeylərə təəccüblənirdilər! Lakin onların dərrakəsi yerindəydi və mühakimə qabiliyyəti də qaydasındaydı. Məsələ orasında idi ki, onlar – kafir[3] idilər və onların imansızlığı onları haqqı həqiqətə uyğun olmayan, inanılmaz, ağlasığmaz bir şey sayırdılar.\n\nOla bilsin ki, onlar doğrudan da belə fikirləşirlər. Əgər belədirsə, onda bu onların hədsiz cahilliyini və ağıllarının zəifliyini təsdiq edir. Onlar: ağıllı insanların sözlərini ağlasığmaz hesab edən dəliyə; bir döyüşçünün iki düşmənlə döyüşə girməsinə təəccüb edən qorxağa və alicənab insanların səxavətli olmasını başa düşməkdə çətinlik çəkən xəsisə bənzəyirlər. Onlar öz inamsızlığı və təəccübü ilə kimə ziyan bura bilərlər? Həqiqətən, onların davranışı yalnız onların hədsiz nadanlığını və zalımlığını təsdiq edir.\n\nLakin, ola bilsin ki, onlar haqqı bilirlər, amma Peyğəmbərin (s.ə.s) sözlərinə təəccüblənməyi üstün tuturlar ki, azğınlıqları üzə çıxmasın. Bu isə ən dəhşətli və ən yaramaz vicdansızlıq, şərəfsizlikdir. Sonra Fövqəluca kafirlərin məhz nəyi ağlasığmaz hesab etdiklərini xəbər verir. Onlar deyirlər:",{"from":21,"to":21,"text":955},"Onlar, bütün varlıqlar üzərində Hökmdarın fövqəlqüdrətini zəif, tamamilə aciz qulların imkanları ilə müqayisə etdilər. Onlar savadsız cahillərin dəyərsiz biliklərini Hərşeyibilən Xaliqin kamil elmi ilə müqayisə etdilər.",{"from":28,"to":28,"text":957},"Allaha çox yaxşı məlumdur ki, qəbirdə qalan bədənlər çürüyür və bütün bunlar Onun Mühafizəolunan Ana Kitabında yazılmışdır. Bu Kitabdan bir söz belə yox olmaz və başqası ilə əvəz edilə bilməz. O, özündə sizin həyat və ölümünüz haqqında hər şeyi qoruyub saxlayır. Məgər Allahın hüdudsuz elmindən də daha böyük dəlil varmıdır? Ondan başqa heç kim belə bir elmə malik və ölüləri diriltməyə qadir deyildir.[5]",{"from":35,"to":35,"text":959},"Onlar haqqın ən inandırıcı dəlillərlə təsdiq olunmasına baxmayaraq onu qəbul etmədilər. İnadkarlıq və kafirlik onları yalan sözlər danışmağa sövq etdi, amma çoxsaylı sübutlar və təkzibolunmaz şəhadətlər onları çaşqınlığa saldı. Şübhələr onlara əziyyət verir və bundan sonra nə edəcəklərini bilmirlər. Onlar gah səni cadugər adlandırır, gah sənə məcnun, bəzən də, sadəcə, şair deyirlər, Quran haqqında ağıllarına gələni danışırlar.\n\nEyni şeyi haqqı inkar edən hər bir kəs barəsində söyləmək olar. O, onlara açıqlandıqda, onlar rahatlıqlarını və arxayınlıqlarını itirib, nə edəcəklərini bilmirlər. Onların işləri qarışır və nizamlana bilmir, sözləri isə cəfəngiyat və ziddiyyətli olur.\n\nHaqqa axıradək sadiq qalanlara gəldikdə isə, onların əməlləri düzgün və düşünülmüş, yolu isə gözəl və doğrudur. Həqiqətən, onların sözləri əməllərinə zidd olmur.",{"from":42,"to":42,"text":961},"Fövqəluca kafirlərin bu dünyada vəziyyətini təsvir etdikdən və onları yaramaz əməllərinə görə qınadıqdan sonra, O (Pak və Müqəddəs), qullarını bütün dünyaya yayılan çoxsaylı möcüzələri üzərində düşünməyə və özləri üçün çoxlu faydalı nəticələr çıxarmağa çağırmışdır. İnsanlar üçün bu əzəmətli möcüzələri görə bilmək heç də çətin deyil. Axı bundan ötrü çox güc və vaxt sərf etmək və çətin səyahətlərə çıxmaq lazım gəlməyəcək. Allahın göyü onun kamil xətləri və qüdrətli qübbəsi ilə ucaltması üzərində sadəcə düşünmək bəsdir ki, Onun bütün göy qübbəsini mütəhərrik və hərəkətsiz, görünən və gözdən itən ulduzlarla necə bəzədiyini görmək olsun. O ulduzlar göy qübbəsini şərqdən qərbədək tamamilə bəzəmişlər və heç kim bu məxluqda nə bir nöqsan, nə çatışmazlıq, nə də nəzərdən qaçmış bir qüsur tapa bilməz.\n\nBu gözəl səmanı Allah yer məkanı üçün kümbəz yaratmış və onu yerin sakinlərinin möhtac olduqları zəruri şeylərlə təchiz etmişdir.",{"from":11,"to":69,"text":963},"Biz yer üzünün genişliyini ucsuz-bucaqsız etdik ki, hər bir canlı onda özünə sığınacaq tapa bilsin, yaşamağa vəsait əldə edə bilsin və öz rifahı üçün zəhmət çəkə bilsin. Biz onun üzərində dağları dayaq – istinadgahlar etdik ki, siz müxtəlif titrəyişlərdən və sarsıntılardan qorunasınız, hər növ gözəl bitkilərin cütünü bitirdik ki, insanlara sevinc bəxş etsin və onları öz ecazkarlığı ilə heyrətləndirsin. Bu bitkilər Adəmin nəsilləri üçün qida və onların mal-qarası üçün yemdir və onlara çoxlu müxtəlif faydalar verir.\n\nFövqəluca, insanların üzüm, nar, limon, alma və bir çox digər əla meyvələr yetişdirdikləri ecazkar bağları xüsusilə qeyd edir. Onlarda hündür xurma ağacları boy atır ki, çətirləri səmaya yüksəlir və başqa ağacların qalxa bilmədikləri hündürlüklərə qədər uzanır. Bu ağaclar insanlara çoxsaylı faydalar gətirir və onlarda yan-yana yetişən xurmalar Allahın qullarına əla məzə və zəruri yeyinti məhsuludur. İnsanlar onları həm özləri yeyir, mal-qaralarını yemləyir və həm də özləri üçün ehtiyat kimi tədarük edirlər.\n\nBütün bunlar, Allahın göydən yağış nazil etməsi və yerdə çayları axıtması sayəsində mümkün olur. Bu su ilə insanlar öz əkin sahələrini sulayır və buğda, arpa, qarğıdalı, düyü, darı və digər dənli bitkilərin məhsulunu əldə edirlər.\n\nBu çoxsaylı dəlillər kifayətdir ki, insanların cahillik korluğundan gözləri açılsın və daima yadda saxlasınlar ki, bu dünyada və Axirət həyatında insana fayda verən nədir və Allahın və Onun Elçisinin (ona Allahın salavatı və salamı olsun!) onlara xəbər verdikləri heç nəyi unutmasınlar. Lakin buna yalnız öz üzünü səmimiyyətlə Rəbbinin Üzünə doğru çevirən, Onun cəzalandıracağından qorxan, Onun mükafatlandıracağına ümid bəsləyən və Onun çağırışına cavab verən Allahın itaətkar qulları nail ola bilirlər. Haqdan üz çevirən kafirlərə gəldikdə isə, heç bir möcüzə və heç bir nəsihət onlara fayda verməyəcəkdir.\n\nAllahın bu gözəl nişanələri insanlara nəyi öyrədir? İnsanı Kainatda hər tərəfdən əhatə etmiş əzəmət və qüvvə Onun fövqəlqüdrətinin dəlilləridir.\n\nGöylərin, yerin və onların sakinlərinin yaradıldığı gözəllik, cazibədarlıq və mükəmməllik Allahın müdriklər müdriki olduğuna və həddi-hüdudu bilinməyən biliklərə malik olduğuna dəlalət edir.\n\nOnun məxluqlarının insana və bir-birilərinə gətirdiyi sayıbilinməz fayda Onun mərhəmətinin hər şeyi və hər canlını əhatə etməsini təsdiq edir.\n\nKainatın nəhəngliyi və onda hökm sürən nizam-intizam – onun Vahid Xaliq – Fövqəluca Allah tərəfindən yaradıldığına insanı əmin edir. O (Pak və Müqəddəs), heç kimə və heç nəyə möhtac deyil, nə zövcəsi, nə övladları, nə Özünə bərabəri, nə də Özünə oxşarı yoxdur. Yalnız O (Pak və Müqəddəs), məxluqlarının ibadətinə, onların itaətinə və sevgisinə layiqdir.",{"from":75,"to":75,"text":965},"Qup-quru, həyat əlaməti olmayan torpağın da həyata qaytarılması təsdiq edir ki, Allah ölmüş insanları da, onlara törətdikləri əməllərin əvəzini bütünlüklə verməkdən ötrü onları dirildə bilər.\n\nGöylərə və yer üzünə səpələnmiş çoxsaylı dəlilləri sadaladıqdan sonra, Fövqəluca əvvəllər yaşamış bir çox xalqların məruz qaldıqları əzab-əziyyətli cəza haqqında xəbər verir. O (Pak və Müqəddəs), qullarını qorxudur ki, onlar öz kafir sələflərinin ardınca getməsinlər və onların küfrə batmış qəbilədaşlarını həlak edən şeylərdən çəkinməyi bacarsınlar.",{"from":81,"to":94,"text":967},"Bir çox xalqlar onlara göndərilmiş böyük peyğəmbərləri və alicənab elçiləri (onlara Allahın salamı olsun!) təkzib etdilər. Nuhun (ə) qəbilədaşları Nuhu (ə) inkar etdilər, səmudlular – Salehi (ə), adlar – Hudu (ə), Lutun (ə) qardaşları Lutu (ə), Əykə camaatı – Şüeybi (ə) qəbul etmədilər. Tubba xalqı da öz elçilərinə iman gətirməkdən boyun qaçırdılar. Tubba – islamaqədərki dövrdə Yəməndə hökümranlıq etmiş padşahların tituludur. Fövqəluca Quranda hansı Yəmən hökmdarlarından və onun xalqının hansı elçini inkar etməsindən bəhs edildiyini bizə bildirmir. Niyə Allah bu barədə sükut edir? Bunun əsil səbəbi yalnız Ona məlumdur, lakin ola da bilər ki, xalis ərəblər bu hökümdarı yaxşı tanıyırmışlar, çünki onlar öz tarixlərinin bütün mühüm səhifələrini bilirdilər. Bütün bu xalqlar elçiləri yalançı saymışdılar və buna görə də vəd edilmiş cəza onları haqlamışdı.\n\nEy Muhəmmədi (s.ə.s.) qəbul etmək istəməyən günahkarlar! Siz heç də öz sələflərinizdən üstün deyilsiniz və əvvəlki elçilər də heç bir şeydə sizin Peyğəmbərinizdən (s.ə.s.) üstün deyildilər. Kafirlikdən çəkinin ki, sizdən əvvəlki qəbilədaşlarınızın başına gələnlər sizin də başınıza gəlməsin.",{"from":101,"to":101,"text":969},"Fövqəluca insanlara xatırladır ki, ilk dəfə yaradılış faktı, onun bir daha təkrar xəlq edilə biləcəyinin mümkünlüyünü sübuta yetirir. Mövcud olmadıqları bir şəraitdə insanları Xəlqedən, onları, cəsədləri torpağa qarışdıqdan sonra da dirildə bilər.\n\nMəgər Biz Kainatı yaratdıqdan sonra yorulduq və ya gücdənmi düşdük? Qətiyyən yox! Biz heç bir yorğunluq hiss etmədik və bu kafirlərə yaxşı məlumdur. Onlar buna şübhə etmirlər, amma təkrar yarada biləcəyimizə şəkk gətirirlər. Onlar öldükdən sonra özlərinin dirildiləcəyini təsəvvür edə bilmirlər, hərçənd bunda qəribə heç bir şey yoxdur. Məxluqu təkrar yaratmaq, onu ilk dəfə yaratmaqdan həmişə asan olur və buna görə Fövqəluca buyurur: “O – məxluqatı ilk dəfə Yaradandır, sonra Təkraryaradandır və Onun üçün bunu etməsi daha asandır...” (Rum, 30\u002F27).",{"from":108,"to":108,"text":971},"Fövqəluca xəbər verir ki, O (Pak və Müqəddəs), insan nəslini – kişi və qadınları təkbaşına xəlq etmişdir. Onlarla baş verən hər şey, onların ağlından keçən hər cür fikirlər və onların başqalarından gizlətdikləri şeylər Ona məlumdur. Əgər Allah insana onun şah damarından da yaxındırsa, bu başqa cür ola da bilməz. Buna görə, insan həmişə yadında saxlamalıdır ki, onun Yaradanı, harada olmasından asılı olmayaraq, onu görür, onun ən gizli niyyətlərini və ən mübhəm istəklərini bilir. Belə olduqda, Allahın qulu öz Rəbbindən utanaraq, Onun haram etdiklərindən çəkinəcəkdir.",{"from":115,"to":115,"text":973},"İnsan həmçinin yadda saxlamalıdır ki, iki alicənab mələk[10] onun bütün əməllərini yazıb qeyd edirlər. O, onlara hörmət etməli, ehtiram göstərməli və həmçinin aləmlərin Rəbbinin narazılığına səbəb ola biləcək şeyləri danışmaqdan və etməkdən çəkinməlidir. İnsanın sağında əyləşən mələk onun yaxşı əməllərini qeyd edir, sol tərəfində əyləşən mələk isə onun günahlarını yazır. Onlar öz vəzifələrini yorulmadan yerinə yetirir və istənilən anda insanın etdiyi və törətdiyi büs-bütün hər şeyi yazmağa hazır olurlar.",{"from":121,"to":121,"text":975},"İnsan bir xeyirxah və ya pis bir söz söyləyən kimi, sayıq keşikçi o andaca onu öz kitabına yazır və buna görə Fövqəluca belə buyurur: “Həqiqətən, üzərinizdə mühafizəçilər var – alicənab mirzələr və onlar sizin nə etdiklərinizi bilirlər” (İnfitar, 82\u002F10-12).",{"from":128,"to":128,"text":977},"Allahın ayələrini inkar edən və Onun nəsihətlərinə əhəmiyyət verməyən hər bir kafir ölümqabağı bayğınlıqdan qaça bilməyəcəkdir. Ondan xilas olmaq mümkün deyil!",{"from":135,"to":135,"text":979},"Həmin gün fasiqlər onlara vəd edilmiş cəzanı alacaqlar, möminlər isə onlara vəd edilmiş mükafata layiq görüləcəklər.",{"from":141,"to":141,"text":981},"Bir mələk insanı ən böyük və əzəmətli toplanış yerinə gətirəcək və onu qaçmağa qoymayacaq, ikincisi isə onun yaxşı və pis əməllərinə şahidlik edəcəkdir. Bu – Allahın Öz qullarına və onların əməllərinə bəslədiyi diqqətin və Onun alacağı qisasın ədalətli olacağının ən aydın bir şəhadətidir. Adəmin nəsillərindən olanların heç biri bunu unutmamalıdır. Lakin, buna baxmayaraq, insanların əksəriyyəti Rəbbinin nəsihətlərinə diqqət yetirmir və buna görə Qiyamət günü Fövqəluca kafirləri laqeydliyə görə qınayacaq, danlayacaq və onlardan hər birinə deyəcək:",{"from":148,"to":148,"text":983},"Sən dirildiləcəyinə inanmırdın və öz Axirət həyatın üçün çalışmırdın, amma bu gün Biz sənin ürəyini bürüyən, səni dərin yuxuya verən və Rəbbinin bütün ayələrindən üz döndərməyə məcbur edən pərdəni götürdük. Bu gün baxışların itiləşmişdir, çünki sən öz gözünlə görüb, dəhşətli intiqam alınacağına və amansız cəza veriləcəyinə əmin oldun. Sən öz dünya həyatında bu dünyaya niyə gəldiyinə diqqətsiz yanaşırdın, amma bu gün ayılıb özünə gəldin, lakin artıq səhvlərini düzəldə və əldən çıxartdıqlarının yerini doldura bilməyəcəksən. Allah Öz qullarını belə təhdid edir ki, onlar, bu əzəmətli gündə müşriklərin və kafirlərin başına nəyin gələcəyini unutmasınlar.",{"from":155,"to":155,"text":985},"Fövqəluca xəbər verir ki, insanı dünya həyatında qorumağı və onun əməllərini saxlamağı tapşırdığı mələk Qiyamət günü öz himayəsi altında olanı gətirəcək və onun bütün əməllərini özünə təqdim edəcək və deyəcəkdir: “Mən mənə tapşırılanı yerinə yetirdim. Mən onu və onun bütün etdiklərini saxladım ki, o, ədalətli əvəz ala bilsin».",{"from":162,"to":176,"text":987},"O, cəzaya layiqdir, çünki iman gətirməkdən imtina etmiş və Allahın ayələrini inadkarcasına rədd etmiş, çoxlu günahlar törətmiş və Rəbbinə itatətsizlik göstərməyə cəsarət etmişdir. O, xeyirxah işlər görməkdə xəsislik etmiş, yaxşı işlər görmək istəməmişdir – bunların ən gözəli isə, Allaha, mələklərə, Şərəfli Kitablara və elçilərə iman gətirməkdir. O, iman gətirməkdən boyun qaçırmış və yaxşılıq etməkdə və sədəqə paylamaqda xəsislik göstərmişdir.\n\nO, Allahın qanunlarını pozmuş, Onun qullarının haqlarını tapdamış və Allahın vəd etdiyi mükafatlarının və cəzalandıracağının gerçəkliyinə şübhə etmişdir. Onun qəlbi imandan və xeyirxahlıqdan məhrum edilmiş və kafirlik, ədavət, şəkk-şübhə, xəsislik və müşrikliklə doldurulmuşdur. O, hətta özlərinə belə nə zərər vura, nə də xeyir verə bilməyən, nə həyata, nə ölümə, nə də dirilməyə sərəncam çəkmək gücünə malik olmayan yalançı ilahlara ibadət etmişdir. Ey mələklər! Bu günahkarı sərt əzablara məruz qoyun ki, o, müdhiş, əzab-əziyyətli və qeyri-təbii ağrılı cəzanı dadsın!",{"from":183,"to":183,"text":989},"İnsanı günah işlətməyə təhrik edən şeytan ondan imtina edəcək və deyəcək: “Ey Rəbbim! Mən onu haqq yoldan çıxartmamışam, axı mən onun üzərində hakimiyyətə malik deyildim və ona təkzibolunmaz dəlillər və sübutlar göstərə bilməzdim. Mənim onun günahlarına aidiyyətim yoxdur – o özü azğınlığa üstünlük vermiş və haqdan uzaqlaşmışdır”. Fövqəluca həmçinin buyurur: “İş bitincə, şeytan deyəcək: “Həqiqətən, Allahın vədi haqq vəd idi, mən isə sizə vədə verib, sözümün üstündə durmadım. Mənim sizin üstünüzdə heç bir hakimiyyətim yox idi. Mən sizi çağırdım, siz də mənə qulaq asdınız. Buna görə məni qınamayın, özünüzü qınayın. Mən sizə kömək edə bilmərəm, siz də mənə kömək edə bilməzsiniz. Şübhəsiz ki, sizin əvvəllər mənə ibadət etmənizə mənim aidiyyətim yoxdur...” (İbrahim, 14\u002F22).",{"from":190,"to":190,"text":991},"Fövqəluca görəndə ki, kafirlər və şeytanlar bir-biriləri ilə mübahisə edirlər, belə buyuracaq: “Mənim hüzurumda höcətləşməyin, çünki bu onsuz da sizə fayda verməyəcəkdir. Mən sizə xəbərdarlıq nazil etmişdim. Yanınıza öz doğruçuluğunu aydın ayələr və parlaq dəlillərlə təsdiq etmiş elçilər gəlirdilər. Onlar sizə dinin haqq olduğunu sübut edirdilər və sizi öz kafirliyinizə cahilliyiniz və bilməməzliyinizlə bəraət qazanmaqdan məhrum edirdilər. Bu gün siz Mənim hüzurumda öz əməllərinizlə birlikdə dayanmısınız və mütləq onlara görə əvəz alacaqsınız”.",{"from":197,"to":197,"text":993},"Allah Öz vədini pozmaz, çünki elə bir kəs yoxdur ki, onun sözü Fövqəlqüdrətli Allahın nitqindən daha doğru ola bilsin. O (Pak və Müqəddəs), Öz qullarına yalnız onların etdikləri əməllərinə görə əvəzini verəcəkdir və onların nə günahlarını artıracaq, nə də göstərdikləri xidməti azaldacaqdır.",{"from":204,"to":204,"text":995},"Fövqəluca Cəhənnəmə düşəcək günahkarların hədsiz dərəcədə çox olması haqqındakı xəbərlə insanlara bu həqiqətin dəhşətliliyini çatdırmaq istəyir. Onlar o qədər çox olacaqlar ki, Rəbb Cəhənnəmdən soruşacaq: “Sən doldunmu?” Cəhənnəm öz Rəbbinə görə kafirlərə qəzəblənəcək və onlara qarşı amansız olacaqdır və buna görə o, Ondan xahiş edəcək ki, bütün qalan günahkarları və cinayətkarları da ona atsınlar.\n\nAllah isə Cəhənnəmi ağzına qədər əzabkeşlərlə dolduracağını vəd etmiş və belə buyurmuşdur: “...Mən mütləq günahkar cinləri və insanları – hamısını birlikdə Cəhənnəmə dolduracağam...” (Hud, 11\u002F119). Bütün kafirlər Cəhənnəmə vasil edildikdən sonra, Fövqəlqüdrətli Allah, Onun naqis məxluqlarının ayağına bənzəməyən, Ayağını[12] onun üstünə basacaq və Cəhənnəm üstünə çökən təzyiqdən bağırıb deyəcəkdir: “Bəsdir! Bəsdir! Mənə bəsdir – mən doldum!”",{"from":211,"to":211,"text":997},"Əməlisaleh insanlar onların öz Rəbbindən qorxduqlarına, şirkdən, böyük və kiçik günahlardan çəkindiklərinə, Onun hökümlərinə itaət etdiklərinə görə layiq olduqları bu gözəl məkanı, onlar üçün hazırlanmış zövq oxşayan əbədi məmnuniyyəti və gözəllikləri görəcəklər. Salehləri uğur qazanmaları münasibəti ilə təbrik edəcək və onlara deyəcəklər:",{"from":218,"to":224,"text":999},"Cənnət yurdu, qəlbin həzz aldığı və baxışların dikilib qaldığı nemətləri ilə doğru yola qayıtmağa can atan, Rəbbini sevən, hər an Onu xatırlayan, yardım haqqında Ona dua edən, Ona qorxu və ümidlə müraciət edən, Onun dininin qanunlarına riayət edən, hökümlərini səmimiyyətlə və düzgün yerinə yetirən, yol verilənlərin sərhədini aşmayan, Mərhəmətli Allahdan Onu görmədən qorxan, Onu daha yaxşı dərk etməyə çalışan, Onun rəhm edəcəyinə və bağışlayacağına təvəkkül edən, Rəbbi qarşısında ürəyində tövbə ilə dayanan, üzünü yalnız Ona çevirən və bütün istəklərini Onun bəyəndiklərinə tabe edən hər kəs üçün hazırlanmışdır.\n\nMömin Rəbbindən qorxduğunu təkcə insanların arasında olduqda büruzə verməməlidir. O, Allahla tənha qaldıqda qorxu hissi keçirməlidir. Onun qarşısında yalnız belə qorxu hissi səmimi və əsaslı olur. Amma bəzi insanların başqalarının gözü önündə sərgilədikləri “qorxu hissi” ikiüzlülüyün nümayiş etdirilməsindən başqa bir şey deyil və onun əsil qorxu hissinə aidiyyəti yoxdur. Bu böyük hiss insana o zaman fayda verə bilər ki, o, bu hissi insanların içində olduqda da, Allahla tənha qaldıqda da onu duya, keçirə bilsin.",{"from":216,"to":216,"text":1001},"Siz nə bəlalara, nə də bədbəxtliklərə məruz qalmayacaq, hər hansı şərdən və xoşagəlməz şeylərdən müdafiə olunacaqsınız. Heç bir şey sizin səadətinizə fasilə verməyəcək və onu zəhərləyə bilməyəcək. Sizi Əbədiyyət və ölümsüzlük gözləyir və artıq siz bu aləmdə hüzn və kədərin nə olduğunu bilməyəcəksiniz.",{"from":237,"to":237,"text":1003},"Cənnət sakinləri arzu etdikləri hər şeyi alacaqlar, Mərhəmətli və Rəhimli Allah isə onların mükafatını artıraraq, onları baxışların rast gəlmədiyi, qulaqların eşitmədiyi və hətta insanların ağıllarına belə gətirmədikləri şeyləri onlara əta edəcəkdir.\n\nƏn ecazkar və ən əzəmətli mükafat isə Fövqəlqüdrətli Allahın alicənab Üzünə baxmaq, Onun gözəl nitqindən həzz almaq, Onun yaxında olmasından ləzzət duymaq imkanı olacaqdır. Ey Rəbb, bizi bütün bunlardan məmnun olmağa yönəlt!",{"from":243,"to":243,"text":1005},"Fövqəluca, Muhəmməd Peyğəmbəri (ona Allahın salavatı və salamı olsun!) inkar edənləri və uydurma ilahlara ibadət etməyi üstün tutanları azğınlığa düşməkləri barədə bir daha xəbərdar edir. Məkkə müşriklərindən daha böyük gücə və hakimiyyətə malik olan neçə-neçə müxtəlif xalqları Allah həlak etmişdir. Onlar güclü müdafiə istehkamları və qalalar inşa edir, gözəl saraylar və qəsrlər ucaldırdılar, ecazkar bağlar salır, kanallar çəkirdilər. Onlar əkir, tikir, dağıdırdılar, lakin onlar Allahın elçilərini (onlara salam olsun!) rədd edəndə və Onun ayələrindən üz çevirəndə, heç nə onlara fayda vermədi. Onları sərt qisas və agrılı-acılı cəza çulğaladı. Bu cəzadan xilas yolu yox idi. Nə güc, nə var-dövlət, nə övladlar günahkarlara ağır qismətdən qaçmağa kömək edə bilmədi.",{"from":249,"to":249,"text":1007},"Böyük ürəyə malik, zirək, ağıllı və təmiz qəlbli insan Allahın ayələri üzərində düşünməli, onlardan fayda əldə etməli və öz xasiyyəti və adətlərini təkmilləşdirməyə səy göstərməlidir. O, Allahın nəsihətlərinə qavrama orqanları ilə diqqət yetirir və onları qəlbi ilə dinləyir, onlara əsaslanır və onlarda şəfa və haqq qərarlar tapır.\n\nAllahın ayələrindən üz döndərənə və onlara diqqət yetirməyənə gəldikdə isə, onlar ona heç bir fayda vermir. O, haqqı qəbul etməkdən boyun qaçırır ki, Aqil Allah belələrini doğru yola yönəltmir.",{"from":256,"to":256,"text":1009},"Fövqəluca Özünün hüdudsuz hakimiyyətindən, sarsılmaz iradəsindən və onların sayəsində əzəmətli məxluqlar yaratmasından xəbər verir. Rəbb Kainatı yaratmağa bazar günü başlamış və cümə günü isə onu bitirmişdir və bu zaman ərzində nə yorğunluq hiss etmiş, nə gücdən düşmüş, nə də zəiflik duymamışdır. Məgər bu nəhəng aləmi Yaradan ölüləri dirildə bilməzmi?",{"from":261,"to":267,"text":1011},"Onların səni söymələrinə və təlimini rədd etmələrinə diqqət yetirmə, Rəbbinin hökümlərini səbirlə yerinə yetir və Ona günün başlanğıcında və sonunda, gecələr və namazlarının sonunda Ona həmd edib, şərəfini ucalt. Həqiqətən, Fövqəluca Allahı xatırlamaq insanların ürəklərini rahat edir, sevinc gətirir və çətinlikləri səbirlə adlamağa kömək edir.",{"from":274,"to":274,"text":1013},"Ayədə mələk İsrafilin yer üzündə sura üfürəcəyindən bəhs edilir.",{"from":280,"to":280,"text":1015},"Həmin gün insanlar elə qorxunc bir fəryad eşidəcəklər ki, dəhşətə gələcəklər. Bu Çıxış günü olacaqdır və insanları diriltmək yalnız Fövqəlqüdrətli Allahın səlahiyyətinə aid olduğu üçün, sonra Quranda belə deyilmişdir:",{"from":92,"to":293,"text":1017},"Dirildilmiş insanlar carçının çağırışına cavab verməyə tələsəcəklər və Qiyamət gününün Toplanış meydanına gələcəklər. Allah heç bir çətinlik çəkmədən onları bir yerə toplayacaq və bu Onun yorğunluğuna səbəb olmayacaqdır.",{"from":241,"to":241,"text":1019},"Biz onların səni necə incitdiklərini bilirik. Biz sənin qayğını çəkirik, yolunu asanlaşdırırıq və sənə düşmənlərin üzərində qələbə çalmaqda mütləq kömək edəcəyik. Buna görə Rəbbinə təvəkkül et, Onun vədinə sevin, onun gerçəkliyinə əmin ol və həmişə yadında saxla ki, Biz sənə səndən daha mərhəmətli və daha Rəhimliyik. Sənə yalnız Allahın vədinin gerçəkləşəcəyi günü gözləmək və möhkəm ruhlu elçilərin (onlara salam olsun!) nümunəsini davam etdirmək qalır. Sənə insanları iman gətirməyə məcbur etmək lazım deyil, axı sən onların üzərində hakimiyyətə malik deyilsən. Fövqəluca həmçinin buyurur: “Həqiqətən, sən – yalnız xəbərdarlıq edən nəsihətçisən və hər bir xalqın nəsihətçisi vardır” (Rəd, 13\u002F7).\n\nİnsanlara onların ağılları və ürəkləri ilə başa düşə biləcəkləri sözlərlə nəsihət ver, onlara xeyirxahlıq etməyi, şərdən çəkinməyi öyrət və Allahdan qorxan möminlər sənin xütbələrinə hökmən qulaq asacaqlar. Allahın qisas alacağından qorxmayanlara və ona[14] inanmayanlara gəldikdə isə, sənin öyüd-nəsihətlərin onları, bilməməzliyə və məlumatı olmadığına görə, Allah qarşısında bəraət almaq imkanından məhrum edir. Bax elə buna görə də fasiqlər deyə bilməyəcəklər ki, onlara moizəçi və nəsihətçi gəlməmişdi.\n\n[2] Bu (50-ci) surənin 1-ci ayəsində Allah Quranı – şərəfli (şanı uca, şan-şöhrətli) adlandırmışdır (ər. - məcidالْمَجٖيدِ) və bu sifət Fövqəluca Allahın Öz gözəl sifətlərindən biridir. Deməli, Allah Özünü şərəfləndirdiyi sifətlə Quranı da vəsf etmişdir ki, bu da onun Özü kimi sarsılmaz, kamil və mükəmməl olmasını təsdiq edən misilsiz bir dəlildir. (Yuxarıdakı mənbə: səh 410). F.S.\n\n[9] Ayənin əslində “mirzə” (katib) kimi tərcümə etdiyim söz : الْمُتَلَقِّيَانِ kimi verilmişdir və rus dilinə “iki mələk” söz birləşməsi ilə çevrilmişdir. Mən həmin sözü ana dilimizdə vaxtilə geniş işlədilmiş və indi unudulmaqda olan “mirzə” kimi verməyi daha məqsədə uyğun saydım. Həm də الْمُتَلَقِّيَانِ sözündə “mələk\" ifadəsinin olmadığını nəzərə alaraq, onu (“mələk” sözünü) ayənin dilimizə tərcüməsində işlətmədim. F.S."]