بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ نٓ ۚ وَٱلْقَلَمِ وَمَا يَسْطُرُونَ
Nun. And olsun qələmə və qələmə alınanlara!
Толкование مَآ أَنتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُونٍۢ
Məhz Rəbbinin mərhəmətinə görə sən dəli deyilsən.
Толкование وَإِنَّ لَكَ لَأَجْرًا غَيْرَ مَمْنُونٍۢ
Şübhəsiz ki, sənin üçün tükənməz bir mükafat hazırlanmışdır.
Толкование وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍۢ
Həqiqətən də, sən böyük əxlaq sahibisən!
Толкование فَسَتُبْصِرُ وَيُبْصِرُونَ
Sən də görəcəksən, onlar da –
Толкование بِأَييِّكُمُ ٱلْمَفْتُونُ
hansınızın dəli olduğunu.
Толкование إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ وَهُوَ أَعْلَمُ بِٱلْمُهْتَدِينَ
Şübhəsiz ki, Rəbbin Onun yolundan azanları və haqq yolda olanları daha yaxşı tanıyır.
Толкование فَلَا تُطِعِ ٱلْمُكَذِّبِينَ
Elə isə haqqı yalan sayanlara güzəştə getmə.
Толкование وَدُّوا۟ لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُونَ
Müşriklər istəyirlər ki, sən onlara güzəşt edəsən, onlar da sənə güzəşt etsinlər.
Толкование وَلَا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍۢ مَّهِينٍ
İtaət etmə hər tez-tez and içənə, alçağa,
Толкование هَمَّازٍۢ مَّشَّآءٍۭ بِنَمِيمٍۢ
qeybət edənə, dedi-qodu yayana,
Толкование مَّنَّاعٍۢ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍ أَثِيمٍ
xeyrə mane olana, həddi aşana, günahkara,
Толкование عُتُلٍّۭ بَعْدَ ذَٰلِكَ زَنِيمٍ
daş ürəkliyə, bunlardan sonra da başqasının adını mənimsəyən fırıldaqçıya –
Толкование أَن كَانَ ذَا مَالٍۢ وَبَنِينَ
o adam var-dövlət və oğul-uşaq sahibi olsa belə.
Толкование إِذَا تُتْلَىٰ عَلَيْهِ ءَايَٰتُنَا قَالَ أَسَٰطِيرُ ٱلْأَوَّلِينَ
Ayələrimiz ona oxunduğu zaman: “Bu, keçmişdəkilərin əsatirlərindəndir!”– deyər.
Толкование سَنَسِمُهُۥ عَلَى ٱلْخُرْطُومِ
Biz onun burnuna damğa vuracağıq.
Толкование إِنَّا بَلَوْنَٰهُمْ كَمَا بَلَوْنَآ أَصْحَٰبَ ٱلْجَنَّةِ إِذْ أَقْسَمُوا۟ لَيَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِينَ
Həqiqətən, Biz bağ sahiblərini sınağa çəkdiyimiz kimi onları da sınağa çəkdik. O zaman bağ sahibləri səhər açılanda bağda olan meyvələri mütləq dərəcəklərinə and içmişdilər
Толкование وَلَا يَسْتَثْنُونَ
və heç bir istisna da etməmişdilər (“inşallah” deməmişdilər).
Толкование فَطَافَ عَلَيْهَا طَآئِفٌۭ مِّن رَّبِّكَ وَهُمْ نَآئِمُونَ
Onlar yuxuda ikən Rəbbinin əzabı o bağı bürüdü.
Толкование فَأَصْبَحَتْ كَٱلصَّرِيمِ
Bağ yanıb zülmət gecə kimi qapqara oldu.
Толкование فَتَنَادَوْا۟ مُصْبِحِينَ
Onlar səhər qalxdıqda bir-birlərini çağırdılar:
Толкование أَنِ ٱغْدُوا۟ عَلَىٰ حَرْثِكُمْ إِن كُنتُمْ صَٰرِمِينَ
“Əgər meyvə dərəcəksinizsə, bağınıza erkən gedin!”
Толкование فَٱنطَلَقُوا۟ وَهُمْ يَتَخَٰفَتُونَ
Onlar bağa yollandılar, yol boyu da bir-birlərinə belə pıçıldayırdılar:
Толкование أَن لَّا يَدْخُلَنَّهَا ٱلْيَوْمَ عَلَيْكُم مِّسْكِينٌۭ
“Bu gün oraya – yanınıza heç bir kasıb girməsin!”
Толкование وَغَدَوْا۟ عَلَىٰ حَرْدٍۢ قَٰدِرِينَ
Onlar bu məqsədlə kasıbları bağa buraxmamağa qadir olacaqlarını zənn edib erkən getdilər.
Толкование فَلَمَّا رَأَوْهَا قَالُوٓا۟ إِنَّا لَضَآلُّونَ
Bağı görəndə isə belə dedilər: “Deyəsən, biz düz gəlməmişik!
Толкование بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ
Xeyr! Biz bu bağın xeyrindən məhrum olmuşuq!”
Толкование قَالَ أَوْسَطُهُمْ أَلَمْ أَقُل لَّكُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُونَ
Onların ən insaflısı dedi: “Məgər mən sizə Allahın şəninə təriflər söyləyin deməmişdimmi?”
Толкование قَالُوا۟ سُبْحَٰنَ رَبِّنَآ إِنَّا كُنَّا ظَٰلِمِينَ
Onlar dedilər: “Rəbbimiz pakdır, müqəddəsdir! Həqiqətən də, biz özümüzə zülm etmişik!”
Толкование فَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍۢ يَتَلَٰوَمُونَ
Onlar dönüb bir-birlərini qınamağa başladılar
Толкование قَالُوا۟ يَٰوَيْلَنَآ إِنَّا كُنَّا طَٰغِينَ
və dedilər: “Vay halımıza! Biz həddi aşanlarıq!
Толкование عَسَىٰ رَبُّنَآ أَن يُبْدِلَنَا خَيْرًۭا مِّنْهَآ إِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا رَٰغِبُونَ
Ola bilsin ki, Rəbbimiz bizə bu bağın əvəzinə ondan daha yaxşısını versin. Əlbəttə, biz Rəbbimizə yönəlirik”.
Толкование كَذَٰلِكَ ٱلْعَذَابُ ۖ وَلَعَذَابُ ٱلْءَاخِرَةِ أَكْبَرُ ۚ لَوْ كَانُوا۟ يَعْلَمُونَ
Dünyadakı əzab belədir. Axirət əzabı isə daha böyükdür! Kaş biləydilər!
Толкование إِنَّ لِلْمُتَّقِينَ عِندَ رَبِّهِمْ جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ
Şübhəsiz ki, müttəqilər üçün Rəbbin dərgahında Nəim bağları hazırlanmışdır.
Толкование أَفَنَجْعَلُ ٱلْمُسْلِمِينَ كَٱلْمُجْرِمِينَ
Biz heç müsəlmanları günahkarlara tay tutarıqmı?
Толкование مَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ
Sizə nə olub, necə hökm verirsiniz?
Толкование أَمْ لَكُمْ كِتَٰبٌۭ فِيهِ تَدْرُسُونَ
Yoxsa sizin elə bir kitabınız vardır ki, üsyankarla itaətkarın eyni olduğunu ondan oxuyursunuz?
Толкование إِنَّ لَكُمْ فِيهِ لَمَا تَخَيَّرُونَ
Ya da onda bəyəndiyiniz hər bir şeyin sizin olacağı yazılmışdır?
Толкование أَمْ لَكُمْ أَيْمَٰنٌ عَلَيْنَا بَٰلِغَةٌ إِلَىٰ يَوْمِ ٱلْقِيَٰمَةِ ۙ إِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُونَ
Yaxud Bizimlə Qiyamət gününədək əhd bağlamısınız ki, istədiyiniz hər şey sizin olacaqdır?
Толкование سَلْهُمْ أَيُّهُم بِذَٰلِكَ زَعِيمٌ
Onlardan soruş ki, kim buna zamin duracaqdır?
Толкование أَمْ لَهُمْ شُرَكَآءُ فَلْيَأْتُوا۟ بِشُرَكَآئِهِمْ إِن كَانُوا۟ صَٰدِقِينَ
Yoxsa onların şərikləri vardır? Əgər doğru danışırlarsa, onda qoy şəriklərini gətirsinlər.
Толкование يَوْمَ يُكْشَفُ عَن سَاقٍۢ وَيُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ فَلَا يَسْتَطِيعُونَ
Ayağın açılacağı və onlar səcdəyə çağırılacaqları, lakin buna qadir ola bilməyəcəkləri gün –
Толкование خَٰشِعَةً أَبْصَٰرُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌۭ ۖ وَقَدْ كَانُوا۟ يُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ وَهُمْ سَٰلِمُونَ
onların baxışları yazıq görkəm alacaq, özlərini də zillət bürüyəcəkdir. Hərçənd ki, onlar dünyada ikən sağ-salamat halda səcdə qılmağa dəvət olunurdular.
Толкование فَذَرْنِى وَمَن يُكَذِّبُ بِهَٰذَا ٱلْحَدِيثِ ۖ سَنَسْتَدْرِجُهُم مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُونَ
Bu Sözü yalan sayanları Mənim öhdəmə burax. Biz onları tovlayıb bilmədikləri bir yöndən tədricən əzaba sürükləyirik.
Толкование وَأُمْلِى لَهُمْ ۚ إِنَّ كَيْدِى مَتِينٌ
Hələlik Mən onlara möhlət verirəm. Şübhəsiz ki, Mənim kafirlər üçün qurduğum hiyləm çox güclüdür.
Толкование أَمْ تَسْـَٔلُهُمْ أَجْرًۭا فَهُم مِّن مَّغْرَمٍۢ مُّثْقَلُونَ
Yoxsa sən onlardan bir muzd istəyirsən və onlar da ağır bir borca düşüblər?
Толкование أَمْ عِندَهُمُ ٱلْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ
Yoxsa qeyb onların əlindədir və onlar da ona baxıb istədiklərini yazırlar?
Толкование فَٱصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ ٱلْحُوتِ إِذْ نَادَىٰ وَهُوَ مَكْظُومٌۭ
Sən öz Rəbbinin hökmünə səbir et və balıq sahibi Yunus kimi olma! O zaman o, qəm-qüssə içində Rəbbinə dua etmişdi.
Толкование لَّوْلَآ أَن تَدَٰرَكَهُۥ نِعْمَةٌۭ مِّن رَّبِّهِۦ لَنُبِذَ بِٱلْعَرَآءِ وَهُوَ مَذْمُومٌۭ
Əgər Rəbbinin mərhəməti ona yetişməsəydi, o, qınanmış halda heç bir bitki bitməyən boş yerə atılacaqdı.
Толкование فَٱجْتَبَٰهُ رَبُّهُۥ فَجَعَلَهُۥ مِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ
Lakin Rəbbi onu seçib əməlisalehlərdən etdi.
Толкование وَإِن يَكَادُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَٰرِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا۟ ٱلذِّكْرَ وَيَقُولُونَ إِنَّهُۥ لَمَجْنُونٌۭ
Həqiqətən, kafirlər Zikri (Quranı) eşitdikləri zaman öz baxışları ilə az qala səni gözə gətirələr. Onlar çarəsizlikdən: “O, dəlidir!”– deyirlər.
Толкование وَمَا هُوَ إِلَّا ذِكْرٌۭ لِّلْعَٰلَمِينَ
Halbuki bu Quran aləmlər üçün öyüd-nəsihətdən başqa bir şey deyildir.
Толкование